BEC-PELC 2010 - Filipino
41 Pages

BEC-PELC 2010 - Filipino

Course: EDU 102, Summer 2010

School: International Institute...

Word Count: 11132

Rating:

Document Preview

BATAYANG KURIKULUM SA EDUKASYON (Pang-elementaryang Kasanayan sa Pagkatuto) JUNE 2010 FILIPINO FILIPINO BUREAU OF ELEMENTARY EDUCATION Department of Education Republic of the Philippines E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\COVER PELC - Filipino.docx Printed: 8/11/2010 10:31 AM [Anafel Bergado] 1 FILIPINO MITHIIN: Nagagamit ang Filipino sa mabisang pagtanggap ng mga impormasyon sa pakikinig, pagbasa at...

Unformatted Document Excerpt
Coursehero

Course Hero has millions of student submitted documents similar to the one
below including study guides, practice problems, reference materials, practice exams, textbook help and tutor support.

Course Hero has millions of student submitted documents similar to the one below including study guides, practice problems, reference materials, practice exams, textbook help and tutor support.

KURIKULUM BATAYANG SA EDUKASYON (Pang-elementaryang Kasanayan sa Pagkatuto) JUNE 2010 FILIPINO FILIPINO BUREAU OF ELEMENTARY EDUCATION Department of Education Republic of the Philippines E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\COVER PELC - Filipino.docx Printed: 8/11/2010 10:31 AM [Anafel Bergado] 1 FILIPINO MITHIIN: Nagagamit ang Filipino sa mabisang pagtanggap ng mga impormasyon sa pakikinig, pagbasa at panonood, naipamamalas ang kahusayan sa pagpapahayag ng sarili sa pagsasalita at pagsulat upang makaangkop sa pang-araw-araw na sitwasyon ng pamumuhay at mabilis na pagbabagong nagaganap sa daigdig Pagkatapos ng IKAANIM na BAITANG, ang mga mag-aaral ay nakauunawa sa mga napakinggang teksto at naililipat ang impormasyon tungo sa iba pang anyo ng pagpapahayag. Nagagamit ang iba’t ibang pangungusap sa pagpapaliwanag, nakapagbibigay ng solusyon sa mga suliranin batay sa karanasan at mga natutuhang kaalaman sa anumang sitwasyon, nagagamit nang wasto ang mga sangguniang-aklat at iba pa. Nakasusulat ng talatang nagsasalaysay, naglalarawan, naglalahad, at nangangatwiran ayon sa mga isyu o paksang napapanahon, pictorial essay sa tulong ng mga ideya/talang binuo ng klase. Nakauunawa kung paano ginagamit ang mga pananda, mga larawan, mga tunog at iba pa sa visual media. Pagkatapos ng IKALIMANG BAITANG, ang mag-aaral ay nakapagbibigay ng sariling reaksyon, palagay o hinuha sa binasang teksto at nakapagbubuod ng napakinggan o binasang. Nagagamit ang iba’t ibang bahagi ng pananalita, mga pangungusap, pahayag o usapan at sitwasyon. Nakagagamit ng diksyunaryo, thesaurus’ at iba pang sanggunian sa paghahanap ng impormasyon at nakasusulat ng balita, biro, anekdota, patalastas, poster at sulatin na may 15-20 pangungusap. Nakauunawa sa gamit at kahulugan ng mga simbolo at mga larawan sa visual media. Pagkatapos ng IKAAPAT na BAITANG, ang mag-aaral ay nakapagpapahayag ng sariling ideya at kaisipan tungkol sa mga impormasyon/kuwentong narinig, nakapagbibigay ng reaksiyon at nakalalahok sa iba’t-ibang talakayan, gumagamit ng matalinghagang salita at mga ekspresyong tuwiran at di-tuwiran. Napagsusunud-sunod ang mga ideya at sitwasyon, natutukoy ang mga pangyayaring nag-uugnay ng sanhi at bunga. Nagagamit ang mga bahagi ng pananalita sa pangungusap, pahayag, usapan at sitwasyon. Nakauunawa sa ibat ibang paraang ginagamit sa pagbibigay ng mensahe sa pamamagitan ng visual media. Pagkatapos ng IKATLONG BAITANG, ang mag-aaral ay nakauunawa at nasasagot ang mga tanong tungkol sa pinakinggang balita/ulat, naibibigay ang sariling palagay tungkol sa binasang teksto, naipaliliwanag ang kahulugan ng mga hiram na salita, mga babala at patalastas; nasasabi ang pagkakaiba ng opinyon at katotohanan. Nagagamit ang mga bahagi ng pananalita sa pangungusap, usapan at sitwasyon. Naisusulat ang mga idiniktang patalastas, anunsiyo, poster, liham at iba pang teksto. Nakauunawa sa ibat ibang mensaheng ipinahihiwatig sa pamamagitan ng visual media. Pagkatapos ng IKALAWANG BAITANG, ang mag-aaral ay nakapagsasabi ng pangunahing diwa ng kuwento o saknong ng tula. Nakababasa ng may wastong paglilipon ng salita. Nakapaglalarawan ng mga tao, bagay o pook nagagamit ang mga salitang-kilos sa mga pahayag at nakabubuo ng mga pangungusap ayon sa gamit. Nakasusulat nang kabit-kabit na mga titik na gumagamit ng wastong bantas. Nakagagamit ng ibat ibang estratehiya upang mahinuha ang nilalaman at kahulugan sa pamamagitan ng visual media. Pagkatapos ng U NANG BAITANG, ang mag-aaral ay inaasahang nabibigkas ang tunog ng mga titik ng alpabeto at mga simpleng salita. Nagagamit ang magagalang na pananalita at nakasusunod sa maikling panuto/direksyon. Nakababasa ng bagong salita, payak na pangungusap at maikling babasahin. Naisusulat ang sariling pangalan at mga payak na pangungusap nang maayos at may wastong bantas. Naibibigay ang pangunahing diwa o mensahe sa pamamagitan ng visual media, (graphic animation, comic books, television) A A Pamantayan 1 – Pakikinig A. Kahandaan sa Pakikinig – pagkatapos ng ikatlong baitang, ang mga mag-aaral ay nakapagpapakita ng kasanayan sa pagsunod sa wastong pamantayan sa pakikinig upang maproseso nang mabuti ang mga ideyang napakinggan. B. Mahusay na Pakikinig – pagkatapos ng ikaanim na baitang, naipamamalas ng mga mag-aaral ang kahusayan sa pakikinig upang ganap na maunawaan at maproseso ang diskurso o tekstong napakinggan C. Mapanuring Pakikinig – pagkatapos ng ikaanim na baitang, nagagamit ng mga mag-aaral ang kasanayan sa pagsusuri ng mga tekstong napakinggan upang maitranscode ang mga ito tungo sa iba pang anyo ng pagpapahayag at nagagamit sa epektibong pakikipagtalastasan Pamantayan 2 – Pagsasalita A. Kaangkupan – pagkatapos ng ikaanim na baitang ang mga mag-aaral ay nakagagamit ng angkop na pananalita at ekspresyon sa iba’t ibang sitwasyon B. Pasalitang Diskurso – pagkatapos ng ikaanim na baitang ang mga mag-aaral ay nakapagpapamalas ng paggamit ng wika sa pasalitang diskurso C. Kawastuhan – pagkatapos ng ikaanim na baitang ang mga mag-aaral ay nakapagpapakita ng kasanayan sa paggamit ng wika pasalita o pasulat man nang may wastong pagbabalarila D. Makabuluhang Pagpapahayag – pagkatapos ng ikaanim na baitang ang mga mag-aaral ay nakagagamit ng kasanayan sa makabuluhang pagpapahayag ng karanasan, damdamin, opinyon, paniniwala at kaisipan sa iba. Pamantayan 3 – Pagbasa A. Kahandaan sa Pagbasa – pagkatapos ng unang baitang ang mga mag-aaral ay nakapagpapamalas ng kahandaan sa pagbasa B. Panimulang Pagbasa – pagkatapos ng ikatlong baitang ang mga mag-aaral ay nakababasa ng mga pangungusap at maiikling talata nang may wastong paglilipon ng mga salita C. Talasalitaan – pagkatapos ng ikaanim na baitang ang mga mag-aaral ay nakapagpapamalas ng kasanayan sa pagbibigay kahulugan ng mga salita at magagamit ang mga ito sa paglalahad ng mga angkop at makabuluhang konteksto. D. Pang-unawa – pagkatapos ng ikaanim na baitang ang mga mag-aaral ay nagkakaroon ng malawak na pang-unawa sa tekstong binasa at magagamit ito upang maunawaan ang sarili, ibang tao, daigdig sa tulong ng mga tekstong literari at eksposisyon. Pamantayan 4 – Pagsulat A. Kahandaan sa Pagsulat – pagkatapos ng ikatlong baitang ang mga mag-aaral ay nakasusulat nang maayos at malinaw nang palimbag at kabit-kabit gamit ang wastong bantas B. Panimulang Pagsulat – pagkatapos ng ikatlong baitang ang mga mag-aaral ay nakasusulat nang maayos at malinaw ng iba’t ibang diskurso C. Maunlad na Pagsulat – pagkatapos ng ikaanim na baitang ang mga mag-aaral ay nagagawang mailahad ang kanilang malayang ideya sa pormal o di-pormal na komposisyon para matugunan ang kanilang layunin sa pagsulat Pamantayan 5 – Panonood Nagagamit ang mga kasanayan at mga pamamaraan sa panonood upang maunawaan at mabigyang-kahulugan ang visual media. FILIPINO Unang Baitang Pakikinig 1. Nagagaya ang napakingang huni/tunog ng mga hayop Pagsasalita Nagagamit ang magalang na pagbati sa umaga/tanghali/ hapon/gabi Pagbasa Nakababasa nang may wastong galaw/hagod ng mata mula sa kaliwapakanan, itaas/pababa Nakababasa nang may katamtamang lakas ng boses, wasto at maliwanag na bigkas ng mga salita Pagsulat Nakasusunod sa mga pamantayan sa pagsulat e.g. pag-upo, paghawak ng lapis, posisyon ng katawan, atbp. Naisasagawa ang maayos at wastong paraan ng pagsulat Panonood Uri ng Teksto Nakapanonood ng larawan ng isang batang nagsusulat na ipinakikita ang wastong pag-upo, paghawak ng lapis, posisyon ng katawan, atbp. Usapan, kuwento 2. Naiuugnay ang tunog/huni sa gumagawa nito Nagagamit ang magagalang na pananalitang po/opo, hindi po sa pakikipag-usap sa nakatatanda Nasasabi ang pagkakatulad/ pagkakaiba ng mga bagay/ larawan ayon sa hugis Nababakat ang sariling pangalan mula sa modelo Nakapanonood ng mga larawang nagpapakita ng paggalang sa mga nakatatanda Usapan, kuwento 3. Nasasabi ang uri ng tunog/huni na narinig Hal. malakas, mahina Nagagamit ang magagalang na pananalita sa paghingi ng pahintulot sa loob at labas ng paaralan Napag-uuri-uri ang magkakatulad na bagay ayon sa kulay, hugis, laki Napagdudugtung-dugtong ang putul-putol na guhit sa tulong ng daliri, tsok, krayola at lapis Nakapagmamasid sa mga batang magalang na humihingi ng pahintulot sa pagpasok at paglabas ng silid-aralan/paaralan Kuwento, tula, tugma, awit 4. Natutukoy at nabibigkas ang wastong tunog ng bawat titik ng alpabetong Filipino – b, m, p, a, d, t, k, c, g, e, n, h, s, j, I Nagagamit ang magalang na pananalita sa pasasalamat sa loob at labas ng paaralan Natutukoy ang kulang/labis sa grupo ng mga bagay Natutunton at nasisipi ang mga batayang guhit – tuwid, pahiga, pahalang Nakapanonood sa pagbakat at pagsipi ng mga batayang guhit – tuwid, pahiga, pahalang Usapan, tugma 5. Naiuugnay ang tunog sa titik – f, v, z, o, l, r, w, y, x, u, ng, g, ñ Nagagamit ang magagalang na pananalita sa paghingi ng paumanhin sa lahat ng pagkakataon Nasasabi ang pagkakatulad/ pagkakaiba ng mga titik ayon sa anyo at hugis Natutunton at nasisipi ang mga batayang guhit nang pahilig, kurbang pakaliwa/pakanan Nakapanonood sa pagsipi ng mga batayang guhit na pahilig, kurbang pakaliwa/pakanan Usapan, komik i strip 6. Natutukoy ang tunog at ang kaugnay na titik nito sa alpabeto Natutukoy ang salitang ngalan ng tao, bagay, hayop at pook Nababasa ang mga titik ng alpabeto. Naiuugnay ang bawat tunog sa titik na Nakasusulat ng guhit na kurbang paitaas Nakapanonood ng mga larawang nagpapakita ng tao, bagay, hayop at pook na binanggit sa kuwento (alamat o pabula) Kuwento, (alamat o pabula) E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO I Final.doc (lino) 1 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Panonood Uri ng Teksto kumakatawan dito 7. Natutukoy ang unang tunog ng mga salitang napakinggan Napag-uuri-uri kung ang salita ay ngalan ng tao, hayop, bagay at pook Napipili ang mga bagay na magkakaugnay Nakasusulat ng guhit na kurbang paibaba Nakapanonood sa mga batang pumipili ng mga bagay na magkakaugnay Bugtong, pahulaan 8. Natutukoy ang huling tunog ng mga salitang napakinggan Nagagamit ang at bilang salitang pang-ugnay ng dalawang ngalan ng tao, bagay, hayop o pook Napagsusunud-sunod nang wasto ang mga titik ayon sa alpabeto Nakababakat ng mga hugis ng mga titik ng alpabeto Nakapanonood sa mga batang nagbabakat ng mga hugis ng mga titik ng alpabeto Usapan 9. Nasasabi kung ang huling tunog ng salita ay patinig na a, e, i, o, u Nagagamit nang wasto sa pangungusap ang ngalan ng tao, bagay, hayop at pook Nakabubuo ng pantig/salita sa pagsasama-sama ng patinig/katinig Nakaguguhit ng mga stick figure Nakapanonood sa pagguhit ng mga “stick figures” Kuwento 10. Natutukoy kung ang huling tunog ng salita ay katinig sa tulong ng mga bagay/larawan Nasasabi ang ngalan ng araw at buwan Nakababasa ng bagong salita sa tulong ng tunay na bagay, larawan, hugis/ anyo ng salita Naisusulat nang palimbag ang malalaking titik ng alpabeto - mga letrang may tuwid na guhit I, E, F, L, H, T Nakapagmamasid sa mga batang umaawit o nagsisikilos ng mga tugma/tula Awit, tula, ulat 11. Nasasabi kung saan ang posisyon sa salita ang tunog ng katinig na napakinggan (unahan, midyal, pinal) Nagagamit ang panandang ang/ang mga sa pagtukoy sa ngalan ng tao, hayop, pook at bagay Natutukoy ang mga titik na nasa inisyal/midyal/pinal ng pantig/salita Naisusulat nang palimbag ang malalaking titik ng alpabeto - mga letrang may kumbinasyon ng tuwid at pahilis na guhit V, N, X, M, W, Y, Ñ Nakapanonood sa pagsulat nang palimbag ng malalaking titik ng alpabeto na may kumbinasyon ng tuwid at pahilis na guhit Balita, lathalain, 12. Nasasabi ang mga tunog na katinig at patinig na pinagsama sa napakinggang pantig o salita Nagagamit ang panandang si/sina sa pagtukoy sa ngalan ng tao Nakabubuo ng mga salita sa pagsasama-sama ng pantig Naisusulat nang palimbag ang malalaking titik ng alpabeto - kumbinasyon ng tuwid at pakurbang guhit B, D, G, P, R Nakapanonood sa pagsulat nang palimbag ng malalaking titik ng alpabeto na may kumbinasyon ng tuwid at pakurbang guhit Usapan, kuwento E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO I Final.doc (lino) 2 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat 13. Natutukoy ang mga salitang magkakasintunog sa tugma/tula na napakinggan Nagagamit nang mabisa ang ako, ikaw, siya, kami, tayo, kayo at sila Nababasa ang magkakatulad na salita sa pangkat Naisusulat nang palimbag ang maliliit na titik ng alpabeto - may pailalim na kurba u, w, i - may paibabaw na kurba a, m, n, x Nakapagmamasid sa pagsulat nang palimbag ng maliliit na titik ng alpabeto na may pailalim/paibabaw na kurba Tugma, tula 14. Nabibigkas ang magkakasintunog na salita tugma/tulang napakinggan Nagagamit sa pangungusap o usapan ang ako, ikaw, siya, kami, kayo, sila Nababasa ang naiibang salita sa pangkat Naisusulat nang palimbag ang mga pabilog , may silong mga titik Cc, Oo, Qq, Jj, Ss, at e Nakapagmamasid sa pagsulat nang palimbag ang mga pabilog, may silong mga titik Tugma, tula 15. Natutukoy ang salitang naiiba ang tunog sa pangkat Nagagamit ang mga salitang ito, iyan at iyon sa pagtukoy ng mga bagay o hayop Nakababasa ng mga salita/parirala/ pangungusap Naisusulat ang titik na makikita sa simula, gitna o hulihan ng salita Nakapanonood sa mga larawan ng mga bagay na ang ngalan ay naiiba ang tunog sa pangkat Usapan, komik istrip 16. Nasasabi ang katangian ng tauhan mula sa kuwentong napakinggan Nagagamit ang mga salitang naglalarawan ng tao, hayop, bagay at pook Nasasabi ang mga katangian ng mga tauhan Naisusulat nang palimbag ang malalaki at maliliit na titik ng alpabeto Kuwento (alamat, pabula) 17. Napaghahambing ang mga tauhan mula sa kuwentong narinig Nasasabi ang mga salitang naglalarawan ng dami at bilang ng mga bagay o tao Naibibigay ang katangian ng tauhan ayon sa ginawa nito Naisusulat nang palimbag ang sariling pangalan Nakapanonood sa mga larawang nagpapakita ng mga katangian ng tauhan sa kuwento/kuwentong bayan Nakapanonood sa mga larawang nagpapakita sa katangian ng tauhan sa kuwento/kuwentong bayan ayon sa ginawa nito 18. Nailalarawan ang mga bagay ayon sa kulay at hugis batay sa narinig na impormasyon Nasasabi ang mga salitang naglalarawan ng hugis at kulay ng mga bagay Nahahanap ang mga detalye na sumasagot sa mga tanong na sino, ano, saan Naisusulat ang pantig o salitang binasa Nakapag-aaral sa mga larawan upang mahanap ang mga detalye na sumasagot sa mga tanong na sino, ano, saan Kuwento 19. Nakasusunod sa maikling panutong narinig Natutukoy ang mga salitang nagsasaad ng kilos sa tulong ng larawan/sitwasyon Nakasusunod sa panutong nakalimbag Naisusulat nang maayos ang mga salitang naglalarawan Nakapanonood sa mga larawan upang matukoy ang mga salitang nagsasaad ng kilos Panuto sa mga gawain Hal. menu, laro E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO I Final.doc (lino) 3 Panonood Uri ng Teksto Kuwento (kuwentong bayan) Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Panonood Uri ng Teksto 20. Nakasusunod sa hakbang ayon sa panutong narinig Natutukoy sa pangungusap ang mga salitang nagsasaad ng kilos Napagsusunud-sunod ang mga hakbang sa isang gawain o panuto Naisusulat nang maayos ang mga salita at pariralang nagsasabi ng laki at kulay Nakapagmamasid sa mga larawan upang mapagsunud-sunod ang mga hakbang sa isang gawain o panuto Panuto 21. Nauulit ang usapan ng mga tauhan sa kuwentong narinig Nagagamit sa pangungusap o usapan ang mga salitang kilos Natutukoy ang mga sagot sa mga tanong na literal sa binasa Nakapagmamasid sa mga larawan upang matukoy ang mga sagot na literal sa binasa Kuwento 22. Nauulit ang mahahalagang pangyayari mula sa kuwentong narinig Nasasabi ang mga salitang tumutukoy sa pook/lugar na pinangyarihan ng kilos Nakapagbibigay ng angkop na pamagat ng larawan/kuwento Naisusulat nang maaayos ang mga salitang nagsasabi ng dami o bilang Nagagamit ang malalaking titik sa simula ng pangalan ng tao at lugar; Nakapagmamasid sa mga larawan upang masabi ang mga salitang tumutukoy sa pook/lugar na pinangyarihan ng kilos Kuwento Naibibigay ang angkop na pamagat sa narinig na talata o kuwento 23. Naibibigay ang mga impormasyon sa balitang napakinggan Natutukoy ang mga salitang nagsasaad ng panahon Nasasabi ang diwang nakapaloob sa larawan/pangungusap Nagagamit ang malaking titik sa simula ng pangungusap o panuto Nakapanonood ng mga “video clips”/larawan upang matukoy ang mga salitang nagsasaad ng panahon Balita 24. Nasasagot ang mga tanong tungkol sa napakinggang (batay sa narinig na teksto) - tugma - tula - awit - alamat - kuwento Nakikilala na ang mga ngalan ng araw at buwan ay nagsasabi ng panahon Nahahanap ang mga detalye na sumasagot sa mga tanong na kailan at bakit Nagagamit ang malaking titik sa simula ng pangalan ng mga araw Nakapagmamasid sa mga larawan upang mahanap ang mga detalye na sumasagot sa mga tanong na kailan at bakit Tugma, tula, awit, kuwento 25. Naibibigay ang paksa ng narinig na (batay sa ginamit na teksto) - tugma - tula - awit - alamat - kuwento Natutukoy kung ang lipon ng salita ay pangungusap o di-pangungusap Napagsusunud-sunod ang mga pangyayari sa kuwento sa tulong ng larawan Nagagamit ang malaking titik sa simula ng pangalan ng mga buwan Nakatitingin sa mga larawan upang mapagsunud-sunod ang mga pangyayari sa kuwento Tugma, tula, awit, kuwento E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO I Final.doc (lino) 4 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Panonood Uri ng Teksto 26. Natutukoy ang sanhi at bunga ng mga pangyayaring narinig Nakabubuo ng mga payak na pangungusap Napagsusunud-sunod ang mga pangyayari sa kuwento sa tulong ng mga pamatnubay na tanong Naisusulat nang maayos ang a. pangalan, paaralan, baitang b. tirahan – barangay, bayan, lungsod, lalawigan Nakapagmamasid sa mga larawan upang matukoy ang sanhi at bunga Kuwento, balita 27. Naibibigay ang sariling pahayag batay sa narinig na sitwasyon o pangyayari Nasasabi kung ang pangungusap ay nasa karaniwan o kabalikang ayos Naibibigay ang sariling palagay o hula sa mga piling sitwasyon ng kwentong binasa Naisusulat nang maayos ang mga salitang naglalarawan Ulat, balita 28. Naibibigay ang sariling karanasan kaugnay ng narinig na kuwento Nakabubuo ng mga pangungusap na patanong Naibibigay ang paksa ng tula/kwento at iba pa. Nakasusulat ng mga parirala at pangungusap na may pang-ugnay na at Nakapagmamasid sa mga larawan upang makapagbigay ng sariling palagay o hula sa mga piling sitwasyon ng kuwentong binasa Nakapag-aaral ng mga larawan upang makabuo ng mga pangungusap na patanong Kuwento Nakasusulat nang padikta ng mga salita, parirala at payak na pangungusap 29. Naibibigay ang mga kaisipan mula sa narinig na teksto Nakabubuo ng mga pangungusap na pautos/pakiusap Naibibigay ang mga kaisipan na inihahatid ng binasang teksto Nakasusulat nang padikta ng mga salita, parirala at payak na pangungusap Nakapag-aaral ng mga larawan upang makabuo ng mga pangungusap na pautos/pakiusap Sanaysay, tula, kuwento 30. Naibibigay ang wakas ng narinig na kuwento Nakabubuo ng mga pangungusap na padamdam Nahihinuha ang maaaring angkop na wakas sa larawan/kuwento atbp. Nakasisipi ng mga linya ng tula o tugma at ng talatang may 2-3 pangungusap Kuwento 31. Naibibigay ang sarili at bunga ng mga pangyayaring narinig Nagagamit ang mga uri ng pangungusap sa usapan at mga sitwasyon Napag-uugnay ang sanhi at bunga sa mga pangyayaring pansarili Nagagamit ang malalaking titik at bantas na tuldok sa pagsulat ng mga pangungusap na pasalaysay Nakapag-aaral ng mga larawan upang makabuo ng mga pangungusap na padamdam Nakapagmamasid sa mga larawan upang mahinuha ang maaaring angkop na wakas ng kuwento, atbp. Nakapanonood ng mga “video clips” ng iba’t ibang sitwasyon/usapan upang mapag-ugnay ang sanhi at bunga sa mga pangyayari E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO I Final.doc (lino) 5 Kuwento Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Panonood Uri ng Teksto - pautos/pakiusap 32. Naiuugnay ang sariling karanasan sa narinig na pangyayari o kuwento Nagagamit ang mga uri ng pangungusap sa pagsasalaysay ng karanasan Naiuugnay ang binasa sa sariling karanasan Nagagamit ang malalaking titik at bantas na pananong sa pagsulat ng pangungusap na patanong. Nakapag-aaral ng mga larawan upang maiugnay ang binasa sa sariling karanasan Nakapagmamasid sa paggamit ng malalaking titik at bantas na pananong sa pagsulat ng pangungusap na patanong Nakapagmamasid sa paggamit ng malalaking titik at bantas na padamdam sa pagsulat ng mga pangungusap na padamdam 33. Nagagamit ang malalaking titik at bantas na padamdam sa pagsulat ng mga pangungusap na padamdam 34. Nakasusulat ng mga pangungusap na walang ay at may ay Nakapanonood ng mga larawan upang makasulat ng mga pangungusap na walang ay at may ay 35 Nakasusulat ng mga payak na panuto Nakapag-aaral ng mga larawan upang makasulat ng mga payak na panuto 36 Nakasusulat ng maikling talata nang maayos at may wastong palugit tungkol sa sarili, pamilya at tahanan 37 Nakasusulat ng payak na liham pangkaibigan Nakapanonood ng “video clips” ng iba’t ibang maganak at tahanan upang makasulat ng maikling talata nang maayos at may wastong palugit tungkol sa sarili, pamilya at tahanan Nakapanonood ng “video clips” upang makasulat ng payak na liham pangkaibigan * Ang mga kasanayan ay maaring ulitin ayon sa tekstong gagamitin. E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO I Final.doc (lino) 6 Kuwento FILIPINO Ikalawang Baitang Pakikinig 1. 2. 3. Pagsasalita Natutukoy ang iba't ibang huni/ingay na ginagawa ng mga hayop Nagagamit ang magagalang na pananalita sa pagpapakilala/ pagtanggap ng panauhin Sino po sila? Tuloy po kayo. Umupo po kayo. Nakababasa nang may wastong paglilipon ng salita Nagagamit ang magagalang na pananalita sa paghingi ng pahintulot Hal. Maaari po bang______. Makikiraan po. Nakababasa ng mga bagong salita sa unang kita Nagagamit ang magagalang na pantawag sa tao Hal. Mang, Aling, Dr.,G. Nababasa ang mga nakalimbag na ngalan ng tao, pook Hal. bayani-Jose Rizal parke-Rizal Park Natutukoy ang iba't ibang tunog ng mga sasakyan Naiuugnay ang tunog na napakinggan sa instrumentong pinagmulan ng tunog Pagbasa Pagsulat Nasasagot ang mga tanong tungkol sa detalye ng binasa Nasasagot ang mga tanong na Bakit, Paano Panonood Uri ng Teksto Nakapanonood ng l arawang nagpapakita nang maayos na pagtanggap ng panauhin. Usapan, kuwento Nakasisipi ng pangungusap na may wastong anyo at hugis ng titik Nakapanonood ng mga larawan ng iba’t ibang uri ng sasakyan. Usapan, kuwento Naisusulat nang pantaypantay sa guhit ang mga titik ng salita/ pangungusap Nakapanonood ng mga l arawan ng iba’t ibang instrumentong pang musika Kuwento Naisusulat nang palimbag ang mga pangungusap nang may wastong pagitan ang mga titik/salita Nakapagmamasid ng mga larawan ng bagay, hayop o pook Tula, tugma Naisasagawa ang maayos na paghawak ng lapis sa pagsulat Naisasagawa ang maayos na pag-upo sa pagsulat at malinis na paraan ng pagsulat Napagsusunud-sunod ang mga pangyayari sa tulong ng mga pamatnubay na tanong 4. Natutukoy ang mga salitang magkapareho ang tunog sa unahan Nagagamit ang ang/ang mga bilang pananda para sa bagay, hayop o pook Nababasa ang bagong salita sa tulong ng larawan o tunay na bagay Naisasaayos ang mga pangyayari sa kuwento ayon sa wastong pagkakasunudsunod E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO II Final.doc (lino) 1 Pakikinig 5. Natutukoy ang mga salitang magkapareho ang tunog sa hulihan Pagsasalita Nagagamit ang si/sina bilang pananda sa tangi/karaniwang ngalan ng tao Pagbasa Pagsulat Panonood Uri ng Teksto Nababasa ang mga salitang may kambal-katinig Hal. kl-klase gr-grupo Nagagamit ang malalaking titik sa simula ng mga salitang pantawag sa tao Hal. Gng. G. Nakapagmamasid ng mga larawan ng mga tao Tula, tugma Nakagagawa ng pataaspababang guhit (push and pull) Nakapagmamasid ng mga larawan ng tao, bagay, hayop o pook sa isang pamayanan Tula, tugma Nakagagawa ng pataas na ikot (in-direct oval) at pababang ikot (direct oval) Nakapagmamasid ng pagsulat ng pataas na ikot at pababang ikot Kuwento Nagagamit ang malaking titik sa simula ng tanging ngalan ng tao, bagay, hayop, o pook Nakapagmamasid ng power point presentation ng pagpapalit ng pantig upang makabuo ng bagong salita Kuwento Nasasabi ang pangunahing diwang isinasaad ng kuwento 6. Natutukoy ang mga salitang magkatugma mula sa tula o tugmang narinig Naibibigay ang angkop na pangngalang tao, bagay, hayop, o pook ayon sa larawan o sitwasyon Nababasa ang mga salitang may diptonggo ay, oy ey, uy aw, iw Nasasagot ang mga tanong mula sa binasang tula 7. Natutukoy ang naiibang salitang narinig Natutukoy ang tanging ngalan ng tao, bagay, hayop, pook (pangngalang pantangi) Natutukoy ang magkatulad na pantig sa dalawa o higit pang salita Hal. mangga, gamot, Panggatong Nasasabi ang damdamin ng tauhan sa kuwento 8. Nakasusunod sa maikling panutong napakinggan Natutukoy ang karaniwang ngalan ng tao, bagay, hayop, pook (pangngalang pambalana) Nakapagpapalit ng pantig upang makabuo ng bagong salita Hal. panga-bunga Nakasusunod nang wasto sa panutong nakasulat E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO II Final.doc (lino) 2 Pakikinig 9. Nasasabi ang mahalagang impormasyong narinig Pagsasalita Nagagamit ang mga pangngalang pambabae, panlalaki, o walang kasarian Pagbasa Pagsulat Napagsusunud-sunod ang mga salita ayon sa alpabeto (unang titik) Naibibigay ang mahahalagang detalye sa balita 10. Nasasabi ang pangunahing diwa na inihahatid ng tulang napakinggan Natutukoy sa pangungusap ang mga salitang panghalili sa pangngalan Nababasa ang mga salita, parirala o pangungusap na nababasa sa batayang aklat, pantulong na aklat, atbp. Panonood Uri ng Teksto Naisusulat nang kabitkabit ang mga titik ng alpabeto na may pailalim na kurba Hal. u, w, i Nakapagmamasid sa aktuwal na pagsulat ng kabit-kabit ng mga titik ng alpabeto na may pailalim na kurba Kuwento, balita Naisusulat nang kabitkabit ang mga titik ng alpabeto na may paibabaw na kurba Hal. a, m, n, x Nakapanonood ng mga larawang makatutulong sa pagtukoy sa pangunahing diwa ng bawat saknong ng tula Sanaysay Naisusulat ang mga maliliit na titik ng alpabeto na may paikot na kurba Hal. l, h, k Nakapagmamasid sa aktuwal na pagsulat ng maliliit na titik ng alpabeto na may paikot na kurba Kuwento, ulat Naisusulat nang kabitkabit ang mga maliliit na titik ng alpabeto na may buntot Hal. j, g, f Nakapanonood ng mga larawan ng mga salitang mabubuong salitang tambalan Kuwento, balita, lathalain Naisusulat nang kabitkabit ang maliliit na titik ng alpabeto na may dalawang kurba Hal. a, g, s Nakapagmamasid ng mga larawang nagpapahiwatig bilang paksa ng talata Kuwento Naibibigay ang pangunahing diwa na inihahatid ng tula 11. 12. Nasasabi ang kaisipan o ideya na inihahatid ng bawat saknong ng tulang narinig Naibibigay ang angkop na pamagat ng narinig na babasahin Nagagamit nang wasto ang mga salitang panghalili sa pangalan ng tao Hal. ako, ikaw, siya, kami, kayo, sila Natutukoy ang maikling salita sa loob ng isang mahabang salita Nagagamit nang wasto ang mga salitang panghalili sa pangalan ng bagay/hayop Hal. ito, iyan, iyon Napipili ang mga salitang bumubuo ng salitangtambalan sa binasa Hal. bungangkahoy bunga, kahoy Naibibigay ang mga kaisipan na inilahad sa bawat saknong ng tula Nakapagbibigay ng angkop na pamagat sa binasa 13. Nasasabi ang paksa ng talatang narinig Nagagamit nang wasto ang mga salitang panghalili sa pangalan ng pook/lugar Hal. dito, diyan, doon E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO II Final.doc (lino) Nakapagbibigay ng mga salitang pareho ang kahulugan Hal. masaya-maligaya Natutukoy ang paksang pangungusap ng talata 3 Pakikinig 14. Nasasabi ang magiging sanhi o bunga ng mga pangyayaring narinig Pagsasalita Nagagamit nang wasto ang mga salitang ginagamit sa pagtatanong; ano, sino, bakit, kailan Pagbasa Pagsulat Panonood Uri ng Teksto Nakapagbibigay ng mga salitang magkasalungat ang kahulugan Hal. mahirap, madali Naisusulat nang kabitkabit ang malalaking titik ng alpabeto na may kurba B, C, D, G, P, O Nakapanonood ng mga larawan na nagpapakita ng sanhi at naging bunga ng pangyayari Kuwento Naisusulat nang kabitkabit ang malalaking titik ng alpabeto M, N Nakapagmamasid ng mga larawan na nagpapakita ng mga katangian ng tao Lathalain (character sketch) Naisusulat nang kabitkabit ang malalaking titik ng alpabeto T, J, I Nakapagmamasid ng mga larawan ng mga bagay na may iba’t ibang kulay Lathalain, usapan Naisusulat nang kabitkabit ang malalaking titik ng alpabeto H, E Nakapagmamasid ng mga bagay na may iba’t ibang hugis at laki Kuwento Naisusulat nang kabitkabit ang malalaking titik ng alpabeto J, Y, Z, A Nakapagmamasid ng mga bagay na nagpapakita ng bilang o dami Kuwento, alamat Nakapanonood ng mga CD’s na naglalarawan ng katangian ng mga tao, bagay o pook Kuwento Natutukoy ang sanhi o bunga ng mga pangyayari 15. Natutukoy ang mga salitang naglalarawan ng katangian ng tao, hayop, bagay, pook Napipili ang mga salitang magkakaugnay Nasasabi ang mga katangian ng mga tauhan ayon sa narinig na kuwento Nagagamit nang wasto sa pangungusap ang mga salitang naglalarawan ng kulay ng mga bagay Napapangkat-pangkat ang mga salitang magkakaugnay 17. Naibibigay ang katangian ng tauhan batay sa sinabi ng mga ito Nagagamit nang wasto sa pangungusap ang mga salitang naglalarawan ng hugis at laki ng mga bagay 18. Nasasabi ang damdamin ng tauhan batay sa narinig na sitwasyon o usapan Nagagamit nang wasto sa pangungusap ang mga salitang naglalarawan ng bilang o dami ng mga bagay Naibibigay at nailalarawan ang tagpuan ng kuwento • pinangyarihan • panahon 19. Naisasalaysay na muli ang kuwentong napakinggan Nagagamit sa pangungusap ang mga salitang naglalarawan ng katangian ng tao, hayop, bagay o pook Naibibigay sa lima o higit pang pangungusap ang buod ng kuwento 16. Naibibigay ang hula o palagay sa narinig na pangyayari E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO II Final.doc (lino) Nakapagbibigay ng sanhi o bunga ng mga pangyayari Nakapaglalarawan ng tauhan batay sa ginawa o kilos Nabibigyang kahulugan ang sinabi ng tauhan sa kuwento 4 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Panonood Uri ng Teksto 20. Nakapagbibigay ng angkop na wakas sa narinig na kuwento o pangyayari Napaghahambing ang katangian ng tao, hayop, bagay o pook Nakapagbibigay ng angkop na wakas sa binasang kuwento Naisusulat nang kabitkabit ang iba pang malalaking titik ng alpabeto L, T, E Nakapanonood ng mga l arawan na maaaring maging angkop na pang wakas sa kwento Kuwento 21. Nasasagot ang mga tanong tungkol sa detalye ng teksto na narinig Naibibigay ang angkop na salitang kilos para sa larawan o sa sitwasyon Naitatala ang mahahalagang impormasyong nabasa Naisusulat nang kabitkabit ang iba pang malalaking titik ng alpabeto U, V, W Nakapagmamasid ng mga larawan ng hayop/tao na nagpapakita ng kilos Usapan Natutukoy ang mga salitang kilos na ipinahihiwatig ng kilos o galaw Nasasagot ang mga tanong batay sa mapa o grap Naisusulat nang maayos ang iba pang titik ng alpabeto Hal. S, R, K Nakasisipi nang maayos ng mga salita, parirala na nakasulat nang kabit-kabit Nakapagmamasid ng i sang mapa ng paaralan, pamayanan Mapa, grap, tsart Nakapagmamasid ng mga larawan na nagpapahiwatig sa salitang kilos sa bawat pangungusap Nakapanonood ng aktuwal na pagsulat nang kabit-kabit sa mga salitang naglalarawan Kuwento Nasasabi ang pangunahing diwa ng tekstong napakinggan 22. Nakagagawa ng mapa ng direksyong napakinggan 23. Natutukoy ang salitang kilos sa pangungusap 24. Nakapagbibigay ng pangungusap na nagsasabi ng kilos na ipinakikita sa larawan o ginagawa Naisusulat nang kabitkabit ang mga salitang naglalarawan 25. Nagagamit sa pangungusap ang mga salitang kilos Naisusulat nang kabitkabit ang mga maikling panuto Nakapanonood ng aktuwal na pagsulat nang kabit-kabit ng mga maikling panuto Kuwento 26. Nagagamit sa pangungusap ang mga ngalan ng araw at buwan bilang pang-abay Naisusulat nang wasto ang mga pamagat Nakapanonood ng aktuwal na pagsulat ng pamagat ng kwento Kuwento E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO II Final.doc (lino) 5 Kuwento, sanaysay Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Panonood Uri ng Teksto 27. Nagagamit ang mga pangabay na naglalarawan ng lugar sa pangungusap o usapan Nagagamit nang wasto ang tuldok sa hulihan ng mga salitang dinaglat Hal. Bb. G. Gng. Nakapanonood ng mga l arawan ng lugar na angkop sa pag-aaral ng mga pang-abay Liham pangkaibigan 28. Nagagamit ang mga pangabay na naglalarawan ng panahon sa pangungusap o usapan Nagagamit ang mga pariralang pang-abay sa pangungusap Nagagamit ang mga katagang pang-ugnay ng mga salita sa pangungusap -at -ay Naisusulat nang kabitkabit ang mga ngalan ng araw at buwan Nakapanonood ng mga larawan ng panahon na angkop sa paglinang ng aralin tungkol sa pangabay Kuwento Naisusulat nang kabitkabit ang mga pang-abay na naglalarawan ng lugar Nakapanonood ng aktuwal na pagsulat nang kabit-kabit sa mga pang-abay na naglalarawan ng lugar Kuwento Nakapanonood ng aktuwal na pagsulat nang kabit-kabit sa mga pang-abay na naglalarawan ng panahon Nakapanonood ng larawan (Halimbawa: Pista sa Pamayanan) Sanaysay Nakapanonood ng mga larawan (Hal. Aking Kaarawan) na makatutulong sa pagbuo ng pangungusap na patanong Usapan Nakapanonood ng mga larawan (Hal. Sa Paaralan) na makatutulong sa pagpapalit ng mga pangungusap Lathalain 29. 30. Nagagamit ang na at ng bilang pang-angkop sa pangungusap Naisusulat nang kabitkabit ang mga pang-abay na naglalarawan ng panahon 31. Nakikilala at nakapagbibigay ng halimbawa ng pangungusap na pasalaysay Nakikilala at nakapagbibigay ng halimbawa ng mga pangungusap na patanong Naisusulat nang kabitkabit ang mga pariralang pang-abay Naisusulat nang kabitkabit ang mga parirala at pangungusap na may pang-ugnay na at at ay Nakapagpapalit ng mga pangungusap na pasalaysay patungo sa patanong at vice versa Naisusulat nang kabitkabit ang mga pangungusap na may pang-angkop na na at ng 32. 33. E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO II Final.doc (lino) 6 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat 34. Nakikilala at nakapagbibigay ng mga pangungusap na pautos o pakiusap Nagagamit ang malaking titik at tuldok sa pagsulat ng pangungusap na pasalaysay 35. Nakikilala at nakapagbibigay ng halimbawa ng mga pangungusap na padamdam Nagagamit ang malaking titik at bantas na pananong sa pagsulat ng pangungusap na patanong 36. Nagagamit ang mga uri ng pangungusap sa pagbabalita o pagbibigay ng impormasyon 37. 38. Panonood Uri ng Teksto Nakapanonood ng aktuwal na pagsulat nang malaking titik at wastong paggamit ng tuldok sa pangungusap na pasalaysay Nakapanonood ng mga larawan na nakatutulong sa pagbibigay ng mga pangungusap na padamdam Usapan Naisusulat nang kabitkabit ang mga pangungusap na pautos o pakiusap Nakapanonood ng aktuwal na pagsulat nang kabit-kabit ng mga pangungusap na pautos o pakiusap Balita Nagagamit ang ibat ibang uri ng pangungusap sa ibat ibang sitwasyon at usapan Nagagamit ang malaking titik at bantas na padamdam sa pagsulat ng mga pangungusap na padamdam Nakapanonood ng larawan nang iba’t ibang sitwasyon na makatutulong sa pagbuo nang iba’t ibang uri ng pangungusap Kuwento Naipapahayag nang malaya ang sariling damdamin gamit ang iba’t ibang uri ng pangungusap Naisusulat nang kabitkabit ang mga pangungusap na pasalaysay Nakapanonood ng aktuwal na pagsulat nang kabit-kabit ng mga pangungusap na pasalaysay Kuwento 39. Naisusulat nang maayos at kabit-kabit ang mga usapan Nakapagmamasid ng aktuwal na pagsulat ng maayos at kabit-kabit sa mga usapan Usapan 40. Nagagamit ang malaking titik at wastong bantas sa pagsulat ng talata nang kabit-kabit Nakapanonood ng aktuwal na pagsulat nang kabit-kabit ng Liham-pangkalakal na gumagamit ng malaking titik at wastong bantas sa bawat talata Liham-pangkalakal E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO II Final.doc (lino) 7 Kuwento Pagsulat Panonood 41. Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Naisusulat nang maayos at kabit-kabit ang mga pangungusap na patanong 42. Naisusulat nang kabitkabit ang mga impormasyong nasa mapa o grap Nakapagmamasid ng aktuwal na pagsulat nang kabit-kabit sa mga pangungusap na patanong Nakapagmamasid ng mga mapa o grap 43. Naisusulat ang isang talata tungkol sa paksa 44. Nakasusulat ng isang payak na liham pangkaibigan * Ang mga kasanayan ay maaring ulitin ayon sa tekstong gagamitin. E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO II Final.doc (lino) 8 Nakapagmamasid ng aktuwal na pagsulat ng isang talata tungkol sa paksa Nakapagmamasid ng isang payak na liham pang-kaibigan Uri ng Teksto usapan Lihampangkaibigan FILIPINO Ikatlong Baitang Pakikinig 1. Nauuri ang tunog ng mga hayop, bagay at sasakyan sa paligid Pagsasalita Nagagamit ang wastong paraan at angkop na pananalita sa pagtatanong/ pagbibigay ng direksyon Pagbasa Pagsulat Naisasagawa ang wastong paraan ng pagbasang pabigkas/tahimik na angkop sa baitang gaya ng wastong hagod ng mata, katamtamang lakas ng boses, wastong paglilipon ng salita, atbp. Nagagamit ang malalaking titik sa simula ng magagalang na katawagan, pantanging ngalan ng tao, atbp. Kuwento, usapan Uri ng Teksto Nagagamit ang malalaking titik sa ngalan ng araw, buwan, pagdiriwang, pangalan ng Maykapal, atbp. Kuwento Nagagamit ang malaking titik sa pagsulat ng mga pangngalang pantangi, simula ng pangungusap, pamagat Sanaysay, kuwento, alamat Nakikilala at nababasa nang mabilis ang mga salitang iisa ang baybay ngunit magkaiba ang diin Nasasagot ang mga tanong na sino, saan, alin, kailan 2. Nabibigkas nang wasto ang mga salitang diptonggo na napakinggan Nagagamit nang wasto sa pangungusap ang mga pangngalan Nababasa nang mabilis ang mga salitang may diptonggo Natutukoy ang mahahalagang detalye sa kuwento. Nabibigkas nang wasto ang mga salitang may kambal katinig o klaster na napakinggan Nakasasagot sa mga tanong tungkol sa kuwento/tulang napakinggan 3. Natutukoy katangian ang ng tauhan sa napakinggang dayalogo/kuwento Natutukoy at napag-uuri-uri ang mga pangngalan ayon sa kailanan, kasarian at katangian E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO III Final.doc (lino) Napagsusunud-sunod ang mga salita ayon sa bagong alpabeto hanggang sa unang dalawang titik 1 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Uri ng Teksto Natutukoy ang katangian ng tauhan batay sa kanilang salita at kilos 4. Nasasagutan ang mga tanong mula sa napakinggang teyp, pahayag, atbp. Nagagamit nang wasto sa pangungusap ang mga salitang inihahalili sa pangalan ng tao Natutukoy ang salitang ugat at mga panlaping bumubuo sa salita Naisusulat ang idiniktang ngalan ng araw at buwan na nasa pangungusap Kuwento Nagagamit ang kuwit, gitling sa pagsulat ng mga pangungusap Kuwento Nakasusulat ng mga pangungusap na nakaugnay sa mga larawan o graphics Ulat Nagagamit ang angkop na bantas sa mga pangungusap na nasa talata Kuwento Naisusulat ang idiniktang buod ng kuwento Ulat, lathalain Nabibigyang paliwanag ang mga tanong na bakit at paano 5. Naibibigay ang paksa ng narinig na talata Nagagamit sa pangungusap ang mga panghalip na isahan at pangmaramihan Nakikilala ang mga salitang nakapaloob sa mahabang salita Natutukoy ang paksang pangungusap sa talata 6. 7. 8. Natutukoy ang paksang pangungusap ng narinig na talata Nagagamit sa pangungusap ang mga salitang nagpapahayag ng pag-aari akin/ko, iyo/mo, kanya/niya/kanila/nila Nakabubuo ng salita sa tulong ng panlapi Natutukoy sa napakinggang teksto ang mga pahayag ng tauhan na nagsasaad ng iba't ibang damdamin - tuwa, lungkot, galit Nagagamit ang wastong salita/pananda sa pagpapahayag ng pagmamayari - ni/niya, kay/kina, ng/ng mga Natutukoy ang magkakatugmang salita sa tula Naisasalaysay ang napakinggang kuwento ayon sa pagkakasunud-sunod ng mga pangyayari Nagagamit sa pangungusap ang mga salitang nagtuturo ng lugar - ito, iyan, iyon, dito, diyan, doon Nababasa nang mabilis ang mga salitang hiram o hinango sa ibang wika E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO III Final.doc (lino) Natutukoy ang posisyon ng paksang pangungusap sa talata Nabibigyang kahulugan ang mga pahayag ng tauhan sa kuwento 2 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Uri ng Teksto Napagsusunud-sunod ang mga pangyayari 9. Nabibigyan ng pamagat ang napakinggang maikling pangyayari Nagagamit ang mga panghalip na pananong - ano/sino, saan/nasaan; ilan, kailan, alin Nakikilala ang kasingkahulugan ng salita sa pamamagitan ng gamit sa pangungusap Nakapagtatala ng mga salitang magkasingkahulugan, Balita Naisusulat ang buod ng binasang kuwento Kuwento Nakasusulat ng patalastas/poster tungkol sa mga napapanahong isyu Lathalain, kuwento Naisusulat ang mga datos sa pagpupuno ng ID, pormularyo, atbp. Sanaysay, kuwento Nakasusulat ng talata na ginagamitan ng iba’t ibang uri ng pangungusap at angkop na bantas sa katapusan nito Kuwento Naibibigay ang angkop na pamagat sa talata o kuwento 10. 11. 12. Napapangkat ang mga salita o ideya na narinig Naibibigay ang mga detalyeng narinig mula sa teksto Napagsusunod-sunod ang mga ideyang narinig Nagagamit sa pangungusap ang mga pang-uring nagsasaad ng kulay, bilang, laki, hugis, dami, katangian ng hayop, tao, bagay Nakapagbibigay halimbawa ng mga salitang magkasalungat Nagagamit ang mga pang-uri sa pangungusap/talata na naglalarawan ng tao, hayop, bagay, pook Natutukoy ang magkakaugnay na salita Nakapaghahambing ng katangian ng tao, bagay/pook na ginagamit ang pang-uri sa iba’t ibang kaantasan Natutukoy ang kahulugan ng matatalinghagang salita sa teksto Nabibigyang pamagat ang mga ideyang pinagpangkatpangkat Napipili ang mga detalyeng sumusuporta sa pangunahing diwa Napagsusunud-sunod ang mga ideya sa seleksyon 13. Naibibigay ang mga sanhi/bunga ng isang pangyayaring napakinggan Nagagamit sa pangungusap ang mga pandiwang nagsasaad ng kilos na naganap, nagaganap at magaganap pa E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO III Final.doc (lino) Nakikilala ang mga salitang iisa ang baybay ngunit magkakaiba ng kahulugan Naibibigay ang sanhi at bunga 3 Pakikinig 14. Natutukoy ang opinyon o katotohanan sa narinig na pahayag Pagsasalita Pagbasa Nakapagsasalaysay ng nabasa/napakinggang kuwento na ginagamit ang iba’t ibang aspekto Nakikilala ang kahulugan o salita sa tulong ng katuturan Pagsulat Uri ng Teksto Nakasusulat ng maikling talaarawan Talaarawan Naibibigay ang kahulugan at pagkakaiba ng opinyon at katotohanan 15. Nasasabi ang mga pangyayaring narinig na totoo o di-totoo Nagagamit nang wasto ang iba’t ibang aspekto ng pandiwa sa pagsasalaysay ng sariling karanasan, talambuhay, atbp. Nakabubuo ng palagay tungkol sa mga pangyayaring totoo/di kapani-paniwala Nakasusulat ng liham pangkaibigan na naglalarawan ng tao, pook, na nakita Liham pangkaibigan 16. Nakapagbibigay ng hinuha sa mga pangyayari o sitwasyon na narinig Nagagamit sa pangungusap ang mga salitang nagsasabi kung saan, kailan, nangyari ang kilos Nahihinuha ang mga pangyayaring di-tuwirang nasasaad sa kuwento Nakasusulat ng liham paanyaya o pagtanggap ng paanyaya Kuwento 17. Nakapagbibigay ng wakas sa narinig na komento o pangyayari Nagagamit sa pagsasalaysay ang mga pariralang pang-abay Nabibigyang wakas ang hindi tapos na pahayag/kuwento Nakasusulat ng talatang naglalarawan sa 5 o higit pang pangungusap Kuwento 18. Nakapagbibigay ng sariling palagay sa narinig na teksto Nagagamit ang mga pangangkop na at, ay, na, ng at g sa pangungusap Nakabubuo ng sariling palagay tungkol sa binasa Nakasusulat ng mga salawikain Kuwento 19. Nakagagawa ng balangkas ng narinig na teksto Nagagamit ang mga uri ng pangungusap ayon sa tungkulin pasalaysay, pautos, patanong, padamdam sa pagsasalaysay ng sariling karanasan Nakabubuo ng balangkas Nakasusulat ng balangkas Kuwentong bayan 20. Nakabubuo ng tanong tungkol sa napakinggang teksto Nakagagawa ng usapan tungkol sa isang paksa na ginagamit ang iba’t ibang uri ng pangungusap Nasasagot ang mga tanong tungkol sa impormasyong nasa grap, tsart at mapa Nakasusulat ng talatang nagsisimula sa paksang pangungusap Tsart, grap E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO III Final.doc (lino) 4 Pakikinig 21. 22. Naitatala ang mga impormasyon mula sa napakinggang teksto Pagsasalita Pagbasa Nakabubuo ng mga patalastas, dayalogo o usapan na ginagamit ang mga uri ng pangungusap Natutukoy ang mga bahagi ng aklat tulad ng talaan ng nilalaman, atbp. Nakasusulat ng talatang naglalahad ng karanasan Nagagamit ang angkop na pahayag sa iba’t ibang sitwasyon Nagagamit ang mga bahagi ng aklat ayon sa pangangailangan at nasasabi ang impormasyong nasa bahagi nito Nakasusulat ng mga talatang nagsasalaysay ng pangyayari Natutukoy ang uri ng sanggunian na mapagkukunan ng impormasyon Naisusulat sa talata ang ipinahayag sa tsart / grap 23. Pagsulat 24. Naisusulat ang narinig na patalastas, anunsyo 25. Nagagamit ang mga angkop na bantas, malaking titik sa pagsulat ng iba’t ibang uri ng liham pangkaibigan 26. Nakasusulat ng liham na nagbabalita, humihingi ng paumanhin, atbp. 27. Nakasusulat ng usapan na ginagamit ang iba’t ibang uri ng pangungusap 28. Nakasusulat ng buod ng binasang kuwento 29. Nakasusulat ng direksyon batay sa mapa E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO III Final.doc (lino) 5 Uri ng Teksto Lathalain, tagubilin, babala Pakikinig Pagsasalita Pagbasa 30. Pagsulat Nakasusulat ng talatang naglalahad ng sariling katwiran tungkol sa isang napapanahong isyu * Ang mga kasanayan ay maaring ulitin ayon sa tekstong gagamitin. E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO III Final.doc (lino) 6 Uri ng Teksto FILIPINO Ikaapat na Baitang Pakikinig 1. Naiuugnay sa sariling karanasan ang mga tunog na napakinggan tulad ng sirena na babala ng sunog, babala ng curfew, kampana ng simbahan at iba pa Pagsasalita Nagagamit nang wasto sa usapan at balita ang mga pangngalan 3. Naitatala ang mahahalagang pangyayari mula sa napakinggang kuwento, balita Nailalarawan ang mga tauhan sa kuwentong napakinggan Pagsulat Nagagamit ang malalaking titik sa pantanging ngalan, magagalang na katawagan, pagdiriwang at simula ng pangungusap o pamagat Usapan, kuwento Uri ng Teksto Nagagamit ang iba’t ibang bantas sa pangungusap: tuldok, tandang pananong, tandang padamdam Kuwento, lathalain Nagagamit ang angkop na bantas sa pagsulat ng idiniktang talata Ulat Naisusulat ang mga Balita, kuwento Nakakasagot sa mga tanong na bakit, paano sa binasa Natutukoy ang konteksto sa isang usapang napakinggan 2. Pagbasa Nabibigyang-kahulugan ang salitang iisa ang baybay ngunit magkaiba ang diin: Hal. pito-pito, buhay-buhay, pala-pala, sala-sala Nagagamit ang mga pangngalan Konkreto-tao, lapis, puno Di-konkreto- pag-ibig Kaligayahan, Nabibigyang kahulugang literal ang mga tambalang salita: Hal. silid-aralan Nagagamit ang pangngalan bilang paksa at/o panaguri ng pangungusap Naibibigay ang kahulugan ng mga salitang kaugnay ng iba’t ibang asignatura, Hal. karnibal Naibibigay ang mahahalagang pangyayari o aksyon na bumubuo sa kuwento o balita Nailalarawan ang mga tauhan sa kuwento Nakikilala ang katangian ng mga tauhan 4. Naiaayos ang mga pangyayari Nagagamit ang angkop na E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO IV Final.doc (lino) Naibibigay ang kahulugan ng 1 Pakikinig sa kuwentong napakinggan ayon sa wastong pagkakasunud-sunod 5. Natutukoy ang mga pahayag na nagpapakilala ng tauhan, pangyayari at layon sa isang usapan at napakinggang kuwento Pagsasalita Pagbasa panghalip sa pangngalang hinahalinhan ang nanay – siya ng nanay – niya sa nanay – kanya ako – kami ikaw – kayo matalinghagang salita: Hal. balatsibuyas, hampaslupa, hanapbuhay atbp. Nagagamit sa pangungusap ang panghalip na paari Naibibigay ang kahulugan ng salita sa pamamagitan ng katuturan o depinisyon, gamit sa pangungusap Pagsulat Uri ng Teksto pangyayari sa isang kuwento nang may maayos na pagkakasunud-sunod Naisasalaysay na muli ang kuwento ayon sa wastong pagkakasunud-sunod Nakasusulat ng maikling buod ng kuwentong nabasa Kuwento, usapan Nakasusulat ng isang talatang naglalahad tungkol sa isang paksa Tula, awit Nakasusulat ng talatang naglalahad ng sariling reaksyon sa binasang teksto Kuwento Nakasusulat ng mga paglalarawan ng mga tauhang nabasa sa kuwento Anekdota, karakter sketch Nakikilala ang katangian ng mga tauhan batay sa sinabi/ginawa 6. 7. 8. Natutukoy ang paksa ng tula/awit na napakinggan Natutukoy ang paksa at ideya sa balita o kuwentong napakinggan Nakapagbibigay ng angkop na pamagat sa tekstong narinig Nagagamit ang isahan, dalawahan at maramihang anyo ng panghalip na panao sa magkakaugnay na pangungusap Naibibigay ang kahulugan ng salita sa pamamagitan ng kasingkahulugan, kasalungat Nagagamit sa pangungusap ang isahan at maramihang anyo ng panghalip na patanong sino - sinu-sino ano - anu-ano paano - paa-paano kailan - kai-kailan Nagagamit ang dating kaalaman sa pagbibigaykahulugan sa ibang salita at parirala Nagagamit ang mga pang-uri sa paglalarawan ng tao, bagay, lugar at pangyayari Natutukoy ang kahulugan ng salita ayon sa gamit sa pangungusap Naibibigay ang angkop na E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO IV Final.doc (lino) Natutukoy ang paksa/kaisipan ng seleksyong binasa Naibibigay ang lohikal na pagkakasunud-sunod ng mga ideya sa balita o seleksiyon 2 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Uri ng Teksto pamagat ng binasang teksto 9. Naibibigay ang mga detalye na sumusuporta sa pangunahing ideya na nasa tekstong napakinggan Nakapaglalarawan ng iba'tibang pandama, pantingin, panlasa, panghipo, pandinig, pang-amoy Nakikilala ang mga matatalinghagang salita at idyoma Nakasusulat ng tambalan at hugnayang pangungusap Kuwento Naisusulat ang interpretasyon o impormasyong inilalahad sa dayagram Ulat na may diagram Napipili ang detalyeng sumusuporta sa pangunahing ideya 10. Naibibigay ang kahulugan ng mga pahayag ayon sa textong napakinggan Nakapaghahambing ng tao, bagay, pook, pangyayari sa iba’t ibang antas Natutukoy ang kahulugan ng matatalinghagang salita sa teksto Naibibigay ang kahulugan ng mga pahayag ng tauhan 11. Natutukoy ang damdaming namamayani sa usapang napakinggan Nasusuri at nagagamit ang iba't ibang anyo ng pandiwa batay sa aspektong naganap na ang kilos – naglaba ginaganap ang kilos – naglalaba gaganapin pa ang kilos – maglalaba Nahihinuha ang namamayaning damdamin sa kuwentong binasa Nakasusulat ng liham pangkaibigan na nagbabalita Dayalogo, editoryal 12. Nakagagawa ng dayagram ng ugnayang sanhi at bungang nakalahad sa seleksyong napakinggan Nagagamit ang angkop na panlapi sa pagbuo ng pandiwa Natutukoy ang sanhi o bunga ng mga pangyayari sa seleksyong binasa Nakasusulat ng liham na nagtatanong ng impormasyon Balita, kuwento Hal. Sanhi Bunga Nag-aral ng mabuti Tumaas ang marka E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO IV Final.doc (lino) 3 Pakikinig Pagsasalita 13. Natutukoy ang mga kaisipang napakinggan na walang kabuluhan o paningit lamang Nakapagsasalaysay ng karanasan na ginagamit nang wasto ang mga pandiwa sa ibat ibang aspekto Naibibigay ang angkop na bunga sa inilahad na sanhi Nakasusulat ng talatang naglalahad ng pangyayaring may sanhi at bunga Sanaysay 14. Nakasasagot sa tanong na bakit tungkol sa tekstong napakinggan Nagagamit ang mga pangabay sa pangungusap Nakabubuo ng mga angkop na tanong kaugnay ng dayagram Nakasusulat ng liham ng pangungumusta at pagbati Kuwento, lathalain 15. Natutukoy ang opinyon o katotohanan sa narinig na teksto Nagagamit ang mga pangabay na pamanahon, panlunan, pamaraan sa pagpapahayag Napipili ang opinyon, katotohanan sa seleksyong binasa Nakasusulat ng sagot sa isang liham pangkaibigan Ulat, liham 16. Nakapagbibigay ng pagbabago sa pangwakas na bahagi ng kuwentong napakinggan Nagagamit ang mga pariralang pang-abay Nakapagbibigay ng angkop na wakas sa kuwento Nakasusulat ng isang pagsasalaysay (narrative text) batay sa sariling karanasan Kuwento, alamat, pabula 17. Natutukoy ang mga bahagi ng tekstong napakinggan na nagsasaad ng katotohanan o pantasya Nagagamit ang mga pangangkop na na at ng Natutukoy ang mga pangyayaring nagsasaad ng katotohanan o pantasya Naisusulat ang mga impormasyong nakukuha sa binasa o narinig na ulat o balita Kuwento ng kababalaghan 18. Nakapagbibigay-hinuha sa kalalabasan ng mga pangyayari sa narinig na teksto Nagagamit ang mga pangatnig sa pagpapahayag Nakapagbibigay-hinuha tungkol sa maaaring kalabasan ng mga pangyayari sa binasa Nakasusulat ng isang lagom sa impormasyong nakuha mula sa binasa Kuwento 19. Nauulit ang mga mahahalagang impormasyon mula sa balitang napakinggan Nauuri ang mga pangungusap ayon sa gamit: pasalaysay, patanong, pautos, padamdam at ayon sa kayarian: payak, tambalan at hugnayan Naitatala ang mga impormasyon sa binasang teksto Nakasusulat ng talaarawan ng sariling karanasan Balita 20. Naibabahagi ang mga impormasyong napakinggan Nakabubuo ng tambalang pangungusap mula sa dalawa Nakapagbibigay ng buod o lagom Nakasusulat ng buod o lagom ng binasa Kuwento, alamat, pabula E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO IV Final.doc (lino) Pagbasa 4 Pagsulat Uri ng Teksto Pakikinig Pagsasalita o mahigit pang payak na mga pangungusap Nasusuri sa teksto ang tambalang pangungusap bilang mga pinagsamang mga sugnay na parehong makapag-iisa Pagbasa Pagsulat Uri ng Teksto Nakabubuo ng balangkas sa anyong papaksa o pangungusap (topical or sentence outline) Nakasusulat ng talambuhay Kuwento Natutukoy ang panaguri at simuno sa pangungusap Nakapagbibigay ng paglalahat/reaksyon sa binasang teskto Nakasusulat ng usapan/dayalog tungkol sa isang paksa Talumpati 23. Natutukoy ang simuno at ang tungkulin nito sa pangungusap Nagagamit ang diskyunaryo sa paghahanap ng wastong bigkas, baybay at kahulugan ng salita Nakasusulat ng reaksiyon sa kolum o pitak na binasa Pitak, editoryal 24. Natutukoy ang panaguri at ang tungkulin nito sa pangungusap Nagagamit ang mga pamatnubay na salita ng diksyunaryo 21. Nakabubuo ng balangkas batay sa napakinggang teksto 22. Nakapagbibigay ng iba’t ibang reaksyon sa diskursong napakinggan tulad ng talumpati, pahayag Lathalain Nakasasagot ng mga tanong tungkol sa mga impormasyong nasa iba’t ibang bahagi ng aklat 25. Natutukoy ang kinalalagyan ng panaguri at simuno sa karaniwan at di-karaniwang ayos ng pangungusap Nakikilala ang iba’t ibang bahagi ng pahayagan: • pamukhang pahina • editoryal • anunsyo klasipikado • tanging lathalain Lathalain 26. Naisasalin ang karaniwang ayos ng pangungusap sa di karaniwang ayos nito at vice versa Nakapagpapaikli ng balita, editoryal, kolumn na binasa Balita, editoryal E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO IV Final.doc (lino) 5 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Uri ng Teksto 27. Nakapagpapahayag at nagagamit ang pangungusap na nasa karaniwan at dikaraniwang ayos Sanaysay 28. Napapalawak ang pangungusap sa pagbuo ng talata gamit ang panguri/pang-abay Lathalain * Ang mga kasanayan ay maaring ulitin ayon sa tekstong gagamitin. E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO IV Final.doc (lino) 6 FILIPINO Ikalimang Baitang Pakikinig 1. 2. 3. 4. Pagbasa Pagsulat Nagagamit ang pangngalan bilang iba’t ibang bahagi sa pangungusap, sa mga balita, dayalog, anunsyo, talata, liham Natutukoy ang salitang-ugat at panlaping gamit sa salita Nagagamit nang wasto ang malaking titik sa - mahahalagang salita sa pamagat - mga katawagang nauukol sa Maykapal - simula ng taludtod ng tula - tiyak na pangalan ng tao Kuwento, tula, talata Nakasasagot sa mga tanong tungkol sa detalye ng ulat/patalastas/ kuwentong napakinggan Napag-uuri-uri ang pangngalan ayon sa tungkulin: pantangi, pambalana, lansakan Natutukoy ang mga salitang hiram na ginamit sa teksto Naisusulat sa wastong baybay ang mga salitang hiram at nagagamit ang mga ito sa pagsulat ng talata Sanaysay Naisasalaysay ang narinig na kuwento o pangyayari ayon sa wastong pagkakasunud-sunod Napag-uuri-uri ang pangngalan ayon sa kayariang payak, maylapi, inuulit, tambalan Natutukoy ang salitang-ugat at kahulugan ng tambalang salita Nagagamit ang panipi at kuwit sa tuwirang sinabi ng tauhan Kuwento Nagagamit ang iba’t ibang uri ng panghalip sa pagsasalaysay ng sariling karanasan – panao, pananong, pamatlig,panaklaw, patulad Naibibigay ang kahulugan ng salita sa pamamagitan ng kasingkahulugan Nagagamit ang angkop na bantas para sa iba’t ibang uri ng pangungusap Talaarawan Nakukuha ang mahahalagang detalye ng tekstong napakinggan Naibibigay sa sariling pangungusap ang paksa ng tula/kuwento/ impormasyong narinig Pagsasalita E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO V Final.doc (lino) Naibibigay ang mahahalagang detalyeng mula sa kuwento/balitang binasa Natutukoy ang mga pangyayaring bumubuo sa kuwento Uri ng Teksto Naisasalaysay ang kuwento ayon sa wastong pagkakasunud-sunod ng mga pangyayari Naibibigay sa sariling pangungusap ang pangunahing diwa ng binasa 1 Pakikinig 5. Naitatala ang mga paksang diwa na tuwirang inilalahad sa sariling talata Pagsasalita Nagagamit ang angkop na pang-uri sa paglalarawan ng tao, bagay, lugar, pangyayari Pagbasa Naibibigay ang kahulugan ng salita sa pamamagitan ng kasalungat Natutukoy ang paksang pangungusap na isinasaad sa talata 6. 7. Naibibigay ang paksang diin na di-tuwirang inilahad sa talatang narinig Naibibigay ang angkop na pamagat sa talata o kuwentong narinig Nagagamit ang iba’t ibang antas ng pang-uri sa paghahambing ng katangian ng tao, bagay, pook at pangyayari Naibibigay ang kahulugan ng salita sa pamamagitan ng katuturan Napapangkat/Nauuri ang mga pang-uri sa iba’t ibang antas Napagsusunud-sunod ang mga salita ayon sa antas o intensidad ng kahulugan Hal. ngiti-tawa-halakhak Pagsulat Uri ng Teksto Nagagamit nang wasto ang mga bantas; malaking titik; palugit, pasok sa pagsulat ng idiniktang talata, balita, liham Liham, paglalarawan, anekdota Naisusulat nang maayos ang idiniktang talata Lathalain Naisusulat ang buod ng kuwento na gumagamit ng angkop na bantas para sa iba’t ibang uri ng pangungusap sa talata Kuwento Nagagamit ang gitling sa pagsulat ng iba’t ibang uri ng pangngalan/salita Balita Nagagamit ang tuldok-kuwit sa paghihiwalay ng mga sugnay sa hugnayan at tambalang pangungusap Naisusulat ang iba’t ibang uri ng pangungusap ayon sa Balita, usapan Naibibigay ang paksa na di tuwirang isinasaad sa talata Nakapagbibigay nang angkop na pamagat sa talata 8. Naibibgay ang mga detalye na sumusuporta sa pangunahing ideya sa narinig na ulat, balita Natutukoy ang mga pandiwa sa balita, kuwentong nabasa Natutukoy ang mga salitang magkatugma at nagagamit ang mga ito sa pagbuo ng sariling tugma. Napipili ang mga mahahalagang detalye na sumusuporta sa pangunahing ideya 9. Nabibigyang hinuha ang mga pangyayari sa kuwentong napakinggan Nasusuri ang mga panlaping gamit sa pagbubuo ng pandiwa Naibibigay ang kahulugan ng mga salita batay sa ginamit na panlapi Nahihinuha ang kalalabasan ng mga pangyayari E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO V Final.doc (lino) 2 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Uri ng Teksto kayarian na gumagamit ng angkop na bantas 10. Naibibigay ang mga bunga o sanhi ng mga pangyayaring narinig Nasusuri ang mga pagbabago sa anyo ng pandiwa batay sa aspekto ng panlaping ginamit Napagsusunud-sunod ang mga salita ayon sa alpabetong Filipino batay sa una hanggang ikatlong titik Nakasusulat ng mga talatang nagsasalaysay Sanaysay Nakasusulat ng talatang nagpapaliwanag at may tamang pagkakasunud-sunod Taalarawan Nakasusulat ng usapan at patalastas na gumagamit ng iba’t ibang uri ng pangungusap Kuwento Nakasusulat ng usapan/dayalogo tungkol sa paksa Usapan, dayalogo Nasasabi ang mga pangyayaring may ugnayang sanhi at bunga sa seleksyong binasa 11. Napipili ang katotohanan at opinyon lamang sa pinakinggang seleksyon Nagagamit ang mga pandiwa sa iba’t ibang kaanyuan sa pagsasalaysay ng sariling karanasan, atbp Natutukoy ang mga salitang hiram at nabibigyan ito ng katumbas sa mga wikang bernakular kung meron Nasasabi ang mga opinyon at katotohanan na binanggit sa kuwento/seleksyong binasa 12. Nakapagbibigay-reaksyon sa pananaw, tono, saloobin, at layon ng tekstong napakinggan Nagagamit nang wasto ang mga uri ng pang-abay sa pagsasalaysay Naipaliliwanag ang kahulugan ng mga salitang hiram sa bernakular/wikang banyaga Nakapagbibigay ng palagay at reaksyon sa tekstong napakinggan 13. Nabibigyan-reaksiyon ang napakinggang editoryal, artikulo, at iba pa Naipakikita ang pagkakaiba ng gamit ng pang-uri at pangabay sa pangungusap Nakukuha ang kahulugan ng salita ayon sa pagkakagamit sa pangungusap Nabibigyan ng sariling palagay ang mga pangyayari ng lagom o buod ng binasang teksto E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO V Final.doc (lino) 3 Pakikinig 14. Pagsasalita Pagbasa Nakapagbibigay-lagom o buod sa tekstong pinakinggan Nakabubuo ng mga sugnay na pang-abay sa pangungusap Naibibigay ang kahulugan ng mga salitang iisa ang baybay ngunit magkaiba ng kahulugan at bigkas Pagsulat Uri ng Teksto Nakasusulat ng mga balita, anunsyo Kuwento, usapan Nakasusulat ng iba’t ibang uri ng liham pangkaibigan Liham pangkaibigan Nakakasulat nang wasto ng liham pangangalakal Liham pangangalakal Nakasusulat ng sariling opinyong narinig - katulad ng sa may-akda - kaiba sa may-akda Editoryal Nakasusulat ng talatang naglalarawan ng isang karanasan/pangyayari Talaarawan Nakapagbibigay ng lagom o buod sa binasang teksto 15. Naigagawa ng balangkas ang mga ideya sa napakinggang teksto Natutukoy at nagagamit sa pangungusap ang mga pangangkop Natutukoy at nabibigyang kahulugan ang matalinghagang salita Naigagawa ng balangkas ang kuwento/seleksyong nabasa 16. Nailalahad nang malinaw ang mga impormasyon mula sa ulat o balitang napakinggan Nagagamit ang mga pang-ukol sa pangungusap/talata Nabibigyang kahulugan ang mga salitang magkakaugnay Nakakukuha ng impormasyon sa tulong ng grap o tsart 17. Napagsusunud- sunod ang mga ideya sa ulat/balitang napakinggan Nagagamit ang mga pangatnig sa tambalan pangungusap Nabibigyang kahulugan ang mga salitang kaugnay ng iba’t ibang asignatura Nagagamit nang wasto ang mga patnubay na salita sa diksyunaryo 18. Naisasalaysay sa sariling pangungusap ang buod ng kuwentong napakinggan Nagagamit ang angkop na pangatnig sa pagbuo ng pangungusap na hugnayan Nagagamit ang mga salita/pahayag na may higit sa isang kahulugan Nagagamit ang indeks at bibliograpi sa paghahanap ng impormasyon E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO V Final.doc (lino) 4 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Uri ng Teksto 19. Napagsusunud-sunod ang mga ideya sa napakinggang teksto Nakabubuo ng mga pangungusap ayon sa gamit Nakasasagot sa mga tanong tungkol sa mga impormasyong nasa iba’t ibang bahagi ng pahayagan Nakasusulat ng talatang naglalahad ng saloobin/nadama sa napanood/nabasang isyung panlipunan Lathalain 20. Naitatala ang pagkakasunudsunod ng mga pangyayari sa tekstong pinakinggan Nakapagbibigay ng angkop na simuno o panaguri sa karaniwan at di-karaniwang ayos ng pangungusap Nabibigyang kahulugan ang mga impormasyong nasa patalastas, poster, resibo, mga pormularyo (forms) atbp. Nakasusulat ng mga biro, anekdota Anekdota, comedy skit 21. Naibibigay nang malinaw ang ulat sa balitang narinig Nagagamit ang iba’t ibang uri ng simuno at panaguri sa pangungusap at talata Nabibigyang kahulugan ang impormasyong nasa iba’t ibang grap, tsart, at mapa Naisusulat ang reaksyon sa isang natatanging pangyayari sa binasa Balita, lathalain 22. Napagsusunud-sunod ang mga ideya ng nabasang editoryal, artikulo, atbp. Nagagamit ang mga inklitik sa pagbibigay ng iba’t ibang kahulugan sa pangungusap o palagay Hal. Aalis ka na? Aalis ka pala? Nakabubuo ng mga tanong tungkol sa impormasyong nasa mapa, atlas, tsart Nakapagbubuod ng isang kuwento/sanaysay Kuwento, sanaysay 23. Nakabubuo ng mga pangungusap na walang paksa Nakabubuo ng wastong pormat at kaayusan ng talasanggunian Ulat 24. Nakapagpapalawak ng pangungusap sa pamamagitan ng mga inklitik, pang-uri at pang-abay Nakasusulat ng talata sa ibang paraan ngunit kahalintulad ang ibig sabihin (paraphrasing/naiibang istilo) Lathalain 25. Nakabubuo ng mga pahayag na naglalahad ng • sariling katuwiran Natutukoy ang mga patern ng pagbuo ng talata at nagagamit ito sa pagsulat Mga talata, mga tagubilin, mga babala E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO V Final.doc (lino) 5 Pakikinig Pagsasalita • • 26. Pagbasa Pagsulat Uri ng Teksto sariling pagpapasya sariling paniniwala Nakasusulat ng isang talatang naglalahad ng sariling pananaw sa isyu o paksa Lathalain 27. Nakasusulat ng isang kathambuhay at talambuhay Talambuhay 28. Nakasusulat ng tugma o tula Tula 29. Nakasusulat ng maikling balita tungkol sa pangyayaring nagaganap sa paligid Balita Nakabubuo ng mga pangungusap na may iba’t ibang uri sa pagpapahayag ng sarili * Ang mga kasanayan ay maaring ulitin ayon sa tekstong gagamitin. E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO V Final.doc (lino) 6 FILIPINO Ikaanim na Baitang Pakikinig 1. Naitatala ang mga panuto o direksyong napakinggan Pagsasalita Nagagamit nang wasto sa pakikipagtalastasan ang mga pangngalan Pagbasa Nakakasunod nang wasto sa panuto/direksyon Pagsulat Uri ng Teksto Nakasusulat ng mga palatastas o babala nang malinaw Menu Nakasusulat ng sariling impresyon hinggil sa mga ikinikilos ng mga tauhan sa akdang nabasa Talumpati, kuwento Nakasusulat ng slogan sa pormang poster kaugnay ng napapanahong isyu Alamat, pabula Nakasusulat ng maikling buod ng balitang narinig sa radyo Balita Nabibigyang kahulugan ang mga salitang kaugnay ng iba’t ibang asignatura 2. Natutukoy ang mga saloobin at damdamin ng tagapagsalita na inihuhudyat ng - tono - bilis - diin - intonasyon Natutukoy ang gamit ng pangngalan sa mga diskurso Nailalarawan ang katangian ng tauhan batay sa pananalita/pagkilos na isinasaad sa kuwento Nabibigyang-kahulugan ang kilos, gawi, pananalita ng mga tauhan Natutukoy ang salitang-ugat at panlaping gamit sa salita 3. 4. Naisasalaysay ayon sa wastong pagkakasunud-sunod ang mahahalagang pangyayari ng kuwentong napakinggan Natutukoy ang pangunahing ideya na nasa balita/ulat/ panayam/isyung narinig Nauuri ang pangngalan bilang - pantangi - pambalana - kongkreto - di-kongkreto - lansakan Naiuugnay ang sariling karanasan sa mga pangyayari sa kuwento Nagagamit ang mga panghalip na panao sa kaukulang palagyo, palayon at paari Napagsusunud-sunod ang mga pangunahing diwa na bumubuo ng kuwento/seleksyon E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO VI Final.doc (lino) Naibibigay ang kahulugan ng salita sa pamamagitan ng gamit nito sa pangungusap 1 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Uri ng Teksto Naibibigay ang kahulugan ng salita sa pamamagitan ng gamit nito sa pangungusap 5. 6. Naibibigay ang paksa at pangunahing kaisipan ng tula/kuwento/ impormasyong narinig Nagagamit ang mga panghalip na panaklaw at patulad Nahuhulaan kung ano ang susunod na pangyayari mula sa tekstong narinig Nagagamit ang panghalip bilang paksang pangungusap at pinaglalaanan sa mga pangungusap Natutukoy ang paksa/ideya sa tulong ng pamagat Nakasusulat ng tula o awit Naibibigay ang kahulugan ng salita sa pamamagitan ng katuturan Nakapagbibigay ng palagay tungkol sa maaaring kalabasan ng mga pangyayari sa kuwento batay sa mga ikinikilos ng mga tauhan Nakasusulat nang maayos na talata sa tulong ng isang balangkas Tula, parabola Naisusulat nang maayos ang idiniktang teksto Kuwentong bayan, kuwento Nakabubuo ng isang sulatin tungkol sa isang reaksyon sa binasa Ulat, sanaysay Naibibigay ang kahulugan ng salita sa pamamagitan ng katuturan 7. Nabibigyang-puna ang mga nagsasalungatang impormasyon tungkol sa mga isyung napakinggan Nagagamit sa pagsasalayasay ang mga pandiwa na nasa iba’t ibang aspekto Nakapagbibigay reaksyon sa pangyayari, tauhan, istilo ng awtor na ginamit sa akda Naibibigay ang literal na kahulugan ng tambalang salita 8. Naibibigay ang mensahe ng narinig Nagagamit ang magkasingkahulugan o magkasalungat na pang-uri sa pagsasalaysay Natutukoy ang layunin ng pahayag ng tauhan - paraan ng paglalahad - pagtukoy sa paksang pangungusap pagbibigay-diin sa wakas Naibibigay ang literal na E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO VI Final.doc (lino) 2 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Uri ng Teksto kahulugan ng tamabalang salita 9. Natutukoy ang ugnayang sanhi o bunga na tuwirang inilahad sa tekstong narinig Nagagamit ang mga pang-uri sa iba’t ibang antas sa pagsasalaysay Naibibigay ang sanhi at bunga ng mga pangyayari o nagaganap sa akdang binasa Nakasusulat ng talatang kaugnay ng mga pagbabagong nagaganap sa daigdig Talumpati, dayalog 10. Nasasabi ang layunin ng nagsasalita ayon sa diskurso o pahayag na napakinggan Nagagamit ang mga panguring may iba’t ibang kayarian sa paglalarawan ng maaliwalas at magandang kapaligiran Naibibigay ang wastong paghihinuha sa - pangyayari - saloobin/ pandamdamin Nakasusulat ng isang salaysay na nagpapakita ng ugnayang sanhi at bunga Kuwento Nasasabi ang mahahalagang punto sa usapang narinig Nakasusulat ng mga panuto Nabibigyang-kahulugan ang salita sa pamamagitan ng kasingkahulugan nito 11. Nasasagot ang mga tanong tungkol sa mga detalye ng seleksyon/impormasyong napakinggan Nasusuri ang kayarian ng pang-uri • payak • maylapi • i nuulit • tambalan Naibibigay ang mahahalagang impormasyong tuwiran at dituwirang binanggit sa teksto Nakasusulat ng katitikan ng isang kapulungang pangklase Usapan, dayalogo Nabibigyang-kahulugan ang salita sa pamamagitan ng kasalungat nito 12. Naibibigay sa sariling pangungusap ang ideya o paksa ng napakinggang teksto Nagagamit sa pagsasalaysay ang mga pandiwa na nasa iba’t ibang aspekto Nasasagot ang mga tanong batay sa sariling karanasan Nakasusulat ng liham sa patnugot/liham na nagrereklamo at iba pa Balita, ulat 13. Nakagagawa ng isang mabisang paglalagom sa paksang napakinggan Nagagamit ang iba’t ibang uri ng panlapi sa pagbubuo ng mga pandiwa sa iba’t ibang pokus Nakapagbibigay ng paglalahat sa magkakaugnay na pangyayari na binabanggit sa kuwento Nakasusulat ng isang salaysay sa tulong ng isang balangkas Kuwento Nakikilala ang mga salitang magkasingtunog ngunit E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO VI Final.doc (lino) 3 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Pagsulat Uri ng Teksto magkaiba ang kahulugan 14. Natutukoy ang mga tiyak na detalye o impormasyon mula sa balitang narinig Nagagamit ang iba’t ibang sugnay na pang-abay sa iba’t ibang gawain sa pakikipagtalastasan Naibibigay ang mahahalagang detalyeng ipinahihiwatig ng akdang binasa Nakasusulat ng isang lagom tungkol sa binasang teksto Talata, kuwento 15. Naibibigay ang mahahalagang detalye na sumusuporta sa mga pangunahing diwa sa balita/ulat na napakinggan Nagagamit ang mga pangabay na ingklitik gaya ng pa, raw/daw, yata, nga, din, rin, muna Napipili ang mga detalye na nagpapaliwanag o lumilinang sa mga pangunahing diwa Naisasalin (transcode) nang pasulat ang mga impormasyong ipinahihiwatig ng mga grapikong pantulong sa teksto Balita 16. Napipili ang katotohanan at opinyon sa pinakinggang seleksiyon Nagagamit nang wasto ang mga pang-angkop at pangatnig sa tambalan at hugnayang pangungusap Napipili ang opinyon at katotohanang mga pahayag sa akdang binasa Nakabubuo ng isang talatanungan para sa isang panayam Ulat, talata Nakasusulat ng sariling opinyon na maaaring - katulad ng sa may-akda - kaiba sa may-akda Kuwento Natutukoy ang mga salita na nagbibigay pahiwatig sa kahulugan ng ibang salita sa pangungusap 17. Naibibigay ang opinyon at katotohanan sa narinig na teksto Nagagamit sa makabuluhang pakikipagtalastasan ang mga pangungusap sa karaniwan at di karaniwang ayos Nabibigyang kahulugan ang mga opinyon at ang mga pahayag na makatotohanan Natutukoy ang mga salita na nagbibigay pahiwatig sa kahulugan ng ibang salita sa pangungusap E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO VI Final.doc (lino) 4 Pakikinig Pagsasalita Pagbasa Natutukoy ang layunin sa mga pahayag na napakinggan ang nagpapayo, nagbababala, nanghihikayat, nagbibigay ng magandang intensyon, atbp. Nagagamit ang mga pangungusap na may iba’t ibang bahagi sa pagbibigay ng paliwanag Natutukoy ang paksang diwa, aral at mga pagpapahalagang taglay ng akda 19. Nagagamit ang mga impormasyong narinig sa isang paglalahad o ulat Nagagamit sa pagpapahayag ng kaisipan at damdamin ang iba’t-ibang uri ng pangungusap ayon sa gamit 20. Naibibigay ang layunin o intensyong ipinahahatid ng nagsasalita 21. Naibibigay at naihahambing ang saloobin ng nagsasalita tungkol sa paksa 18. Pagsulat Uri ng Teksto Nakasusulat ng talatang naglalahad ng kahulugan (definition) tungkol sa isang ideya o konsepto Hal. pag-ibig Editoryal Nagagamit ang dating kaalaman sa pagbibigay solusyon sa mga suliranin batay sa iniharap na sitwasyon Nakasusulat ng isang maikling reaksyon tungkol sa napapanahong paksa Kuwento, tagubilin/paalala Nakikilala ang mga sugnay na bumubuo sa tambalan at hugnayang pangungusap Nabibigyang-katuwiran ang mga ginawa ng tauhan Nakabubuo ng isang sanaysay na naglalarawan (pictorial essay) tungkol sa isang paksa o isyu. Ulat, sanaysay Nakabubuo ng pangungusap gamit ang mga sugnay na nakapag-iisa at di nakapagiisa Nailalapat ang kahalagahan ng binasa sa sariling karanasan Nakasusulat ng isang malinis na biro, bugtong o palaisipan Kuwento, biro, talumpati Naibibigay ang kahulugang denotasyon at konotasyon ng salita Napag-uuri-uri ang mga salita ayon sa pandama 22. Naibibigay ang layunin ng diskursong napakinggan Nagagamit ang mga salitang pang-ugnay sa tambalan at hugnayang pangungusap Nabibigyang-reaksyon ang pananaw, tono, layunin at saloobin ng may akda Nakasusulat ng talatang naglalarawan ng saloobin damdamin kaugnay ng kuwentong binasa Sanaysay, ulat, kuwento 23. Naisasagawa ang mga hakbang na narinig sa pagsasagawa ng isang gawain Nasusuri ang mga pangungusap ayon sa mga bahaging bumubuo rito Napagsusunud-sunod ang mga hakbang sa isang gawain Nakasusulat ng isang plano ng proyekto Talumpati, usapan Nakagagawa ng pagtatala ng E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO VI Final.doc (lino) Napag-uuri-uri ang mga salita 5 Pakikinig Pagsasalita mahahalagang impormasyon sa ulat/mensaheng narinig Pagbasa Pagsulat Uri ng Teksto ayon sa damdamin 24. Nakapagbibigay ng tamang reaksyon sa mga balita/impormasyong napakinggan Napapalawak ang pangungusap gamit ang pangabay na inklitik Nakasusulat ng isang reaksyon tungkol sa napapanahong isyu Nakasusulat ng isang iskrip, na pandulaan batay sa isang paksa o akdang natatalakay sa klase Resipe, hakbang sa laro, tips sa pagtitipid ng kuryente, atbp. 25. Nakabubuo ng balangkas ayon sa narinig na teksto Nakapagpapalawak ng mga pangungusap gamit ang panguri/pang-abay Natutukoy ang mahahalagang impormasyon sa ulat o mensaheng nabasa Nakasusulat ng isang sanaysay Balita, ulat Napupunan nang wasto ang mga pormularyong pampaaralan na maywastong baybay - ID, atbp. - kard na pang-aklatan - impormasyong personal Sanaysay kuwento Naigagawa ng balangkas ang akdang binasa sa anyong papaksa o pangungusap 26. Nagagamit ang pinakaangkop na ekspresyon/pananalita sa pagpapahayag ng pansariling puna o saloobin Napagsunud-sunod ang mga salita ayon sa alpabeto hanggang sa unang tatlong titik * Ang mga kasanayan ay maaring ulitin ayon sa tekstong gagamitin. E:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\Filipino (Final) 6152010\FILIPINO VI Final.doc (lino) 6

Find millions of documents on Course Hero - Study Guides, Lecture Notes, Reference Materials, Practice Exams and more. Course Hero has millions of course specific materials providing students with the best way to expand their education.

Below is a small sample set of documents:

International Institute for Higher Education - EDU - 102
BASIC EDUCATION CURRICULUM(Philippine Elementary Learning Competencies)JUNE 2010MATHEMATICSMATHEMATICSBUREAU OF ELEMENTARY EDUCATIONDepartment of EducationRepublic of the Philippines12/3/2010ruby1PHILIPPINE ELEMENTARY LEARNING COMPETENCIES - MA
International Institute for Higher Education - EDU - 102
BASIC EDUCATION CURRICULUM(Philippine Elementary Learning Competencies)JUNE 2010MUSIKAMAKABAYANBUREAU OF ELEMENTARY EDUCATIONDepartment of EducationRepublic of the PhilippinesE:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\COVER PELC -Musika.docxPrint
International Institute for Higher Education - EDU - 102
BASIC EDUCATION CURRICULUM(Philippine Elementary Learning Competencies)JUNE 2010SCIENCE AND HEALTHSCIENCE AND HEALTHBUREAU OF ELEMENTARY EDUCATIONDepartment of EducationRepublic of the PhilippinesE:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\COVER PEL
International Institute for Higher Education - EDU - 102
BASIC EDUCATION CURRICULUM(Philippine Elementary Learning Competencies)JUNE 2010SIBIKA AT KULTURAMAKABAYANBUREAU OF ELEMENTARY EDUCATIONDepartment of EducationRepublic of the PhilippinesE:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\COVER PELC -SK-HKS
International Institute for Higher Education - EDU - 102
BASIC EDUCATION CURRICULUM(Philippine Elementary Learning Competencies)JUNE 2010SININGMAKABAYANBUREAU OF ELEMENTARY EDUCATIONDepartment of EducationRepublic of the PhilippinesE:\CDD Files\BEC-PELC Finalized June 2010\COVER PELC -Sining.docxPrint
International Institute for Higher Education - EDU - 102
The Worlds Most Polluted CitiesRajeshni Naidu-Ghelani, On Monday 10 October 2011, 18:06 SGTEmerging nations around the world are often heralded for their fast growth b ut we don't often hear aboutthe downsides of that rapid development.The World Healt
Berkeley College - ELE - 100
Canny Edge Detection TutorialAuthor: Bill Green (2002)HOME EMAILThis tutorial assumes the reader:(1) Knows how to develop source code to read raster data(2) Has already read my Sobel edge detection tutorialThis tutorial will teach you how to:(1) Im
Punjab Engineering College - ECON - 101
Timothy NguyenMr. StringerEnglish 1301October 23, 2011My Evolution of SoccerPlaying the piano was my life throughout junior high. It took me years to realize thatplaying an instrument wasnt really my passion. I felt like something was missing in my
Punjab Engineering College - 23432 - 2323
Timothy NguyenMr. StringerEnglish 1301September 18, 2011Discourse Community Analysis1. My chosen discourse community is soccer. Gymnastic was my life in first and secondgrade. I was slowly getting bored each week. I kept pleading with my parents to
Punjab Engineering College - 234 - 234
The Immortal Life of Henrietta LacksChapter 1: The Exam (1951)Henrietta Lacks goes to the gynecology clinic at Johns Hopkins asking for a doctor to examine aknot on her womb. She had been having some pain for about a year, and discussed it with hercou
National Chiao Tung University - EE - EE
P1: PBU/OVYJWDD027-11P2: PBU/OVYQC: PBU/OVYT1: PBUJWDD027-Salas-v1588December 2, 2006SECTION 11.1CHAPTER 11SECTION 11.11.lub = 2;3.no lub;5.lub = 2;7.no lub;9.glb = 0lub = 2 1 ;22.lub = 2;glb = 04.lub = 1,no glb6.lub = 3;glb
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER43E xercises1. R = 1 .2A 1 / 3 : (a) 3.0 fm; (b) 4.6 fm; (c)7.4 fm2. M = 6.0 10 2 4 = 4 R 3 /3, R = 184 m3. = 3 M/4 r\R 3 = 4 .8 10 1 7 k g/m 34. R 3 = 3 M/4 = 1 03.7 10 3 0 , so R = 4.7 10 1 0 m5. (A 2 /A 1 ) 1 / 3 = 2 , so A 2 /A 1 = 86.
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER42E xercises1.( a) (2) 1 / 2 ; ( b) (12) 1 / 2 2. [ l( l + 1 )1/2] = 3.46, l( l + 1 ) = 12, so l = 3 .3. n = 4, l = 2 , m l = 0 , 1, 2, m s = 1/24. L z = 0 , +5. (a) 0, ; (b) 90 , 45 6. 0, +1, +27. (a) l = 4 ; (b) n 58. (a) l = 0 , 1,
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER41E xercises1. = h /(2mk) 1 / 2 = 4 .909 10 1 9 /K 1 / 2 w here K is in joules.1 e V = 1.602 10 1 9 J ; find = 1 .23 nm/K 1 / 2 f or K in eV.2. = h /(2meV) 1 / 2 = 1 .226 10 9 /V 1 / 2 m = (1.5/V) 1 / 2 n m3. = ( 1.5/120) 1 / 2 = 0 .112 nm4.
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER40E xercises1. Use Eq. 40.1. (a) 0.97 mm; (b) 0.97 m; (c) 0.29 nm2. Use Eq. 40.1. (a) 6170 K; (b) 8280 K3. From Eq. 40.1, T = 4140 K to 7250 K4. R = (T 4 T o 4 ). Convert C to K by adding 273.( a) 1.5 10 6 W /m 2 ; (b) 140 W/m 2 ; (c) 430 w/
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER39E xercises1. = 5/4, so v = 0.6c2. (a) 1 + v 2 /2c 2 ; (b) 1/ = 1 v 2 /2c 2 .3. L o = L = (5/4)(1.2) = 1.5m4. = 10/3, so 1 v 2 /c 2 = 9 /100, thus v = 0.954c.5. (a) T/T o = 1 + v 2 /2c;(b) L/L o = 1 1 / v 2 /2c6. (a) = 1.005, so T T o = T
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER38E xercises1. ( a) sin 1 = /a, then y 1 L /a = 2.04 cm. width 2y 1 = 4 .08 cnl(b) sin 2 = 2 /a, so y 2 2 L /a = 4.08 cm then y 2 y 1 = 2 .04 cm2. 1 = s in 1 ( /a); where = 6 .8 cm. /width is 2 1 .(a) 116 ; (b) 26.2 3. y 2 /y 1 = 2 / 1 , so
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER37E xercises1. With sin = y /L, d = m L/y = 0.17 mm2. With sin = y /L, y = m L/d, find y = 1.7 mm3. (a) With sin = y /L, d = /2y = 0.141 mm;(b) d = L/y = 0.281 mm4. y = L/d = 3.07 mm5. = y d/4L = 583 nm6. (a) d = 3 L/y = 0.22 mm; (b) y = L
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER36E xercises1. (a) 1/4 + 1/q = 1/0.05, thus q = 0.0506m = q/p = 0.0127, thus y I = m y O = 2 .53 cm( b) m = 0.526, so y I = 1 0.5 cm2. The image lies in the focal plane tan = R /D = r/f, r = Rf/D( a) 9.06 mm; (b) 9.34 mm3. (a) m = q/p = 5,
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER35E xercises3. There are (360/ ) 1 = 5 images. Use the idea of a virtualm irror that extends behind the real mirrors.4. Each ray is deflected by .5. Let the mirrors lie in the xy, xz and yz planes. If the originald irection is along ( i + j
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER34E xercises1. ( a) [ o ] = C 2 /N m 2 ; [ 0 ] = N/A 2 ; so [ o o ] = (s/m 2 )( b) [E] = N/C; [B] = N/A.m; [1/ o ] = A 2 /N[ EB/ ] = (N.m)/m 2 s = W/m 22. ( a) [E] = N/C; [cB] = (m/s)(N/A.m) = N/C( b) [ o d(EA)/dt] = (C 2 /N m 2 )(N/C)(m 2 /
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER33E xercises1.( a) i o = v o / L = 7.96A; (b) f 2 = F 1 /0.3 = 200 Hz2.( a) i o = v o C = 1.10 A;( b) f 2 = 1 .3 5 0 = 65Hz3.( a) L = 1/ C, thus f o = 1 /2 ( LC) 1 / 2 = 5 .03 kHz;( b) f = (5) 1 / 2 f o = 11.25 kHz; (c) f = f o /(5) 1 / 2
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER32E xercises1. (a) L = o n 2 Al = 152 Hi;(b) d I / dt = /L = 26.3 A/s2. (a) L = /(d I /dt) = o N 2 A/ l , thus N = 47.5(b) B = o n I = 7 .16 10 4 T3. (a) = L I /N = 4.8 Wb; (b) = L d I /dt = 42.54. (a) (L I 0 / )e t / ; (b) L(2bt a); (c) L
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER31E xercises1. = B A(cos120 1 ) = 2.52 nWb2.(a) = B ( r 2 )cos 60 = 1 .41 1 0 3 W b(b) = 2 = 2.82 1 0 3 W b3. = B Acos = o n I Acos . = N / t = o Nn I A cos I / t = 40.2 V4.(a) = BLv, thus v = I R/BL = 32 m/s(b) F = I LB = 2.5 1 0 2 N
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER30E xercises1.0 I 1 I 2 c/2 [1/a1/(a + b)]to the right2.(a) B 1 = 0 (4A)/2 (0.08) = 10 T; B 2 = 4 0 TB T x = B 1 cos53 + B 2 cos37 = 2 6 TB T y = B 1 sin53 + B 2 sin37 = 3 2 T(b) 4/d = 12/(0.1 + d), thus d = 5 cm, to the left of I 1(c) F/
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER29E xercises1.(a) r = mv/eB = 6.26 m; (b) T = 2 r/v = 1.31 s2.v = (2k/m) 1 / 2 = 1 .874 1 0 7 m /s ;(b) a = v 2 /r = .165 1 0 1 6 m /s 2 :3.(a) p = qrB = 1.6 10 2 0 k g.m/s;(b) K = p 2 /2m = 4.8 1 0 5 e V4.v 1 = 1 0 6 i , F 1 = +0.05k N
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER28E xercises1.V b a = Ir : 9.5 = (9.5/4)r, 10 = ( 10/6) rr = 0 .706 , =11.2 V2. = 12.4, thus 11.2 = 12.4 80r, thus r = 0.015 3.8.4 = 6r; 7.2 = 8r. Thus = 12 v, r = 0.6 4.8 = /R; 6 = /(R + 2). Thus, R = 6 , = 48 V5.(a) P = [V/(R + r)] 2
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER27E xercises1.(a) In 1 s, N = Q/e = 1.19 1 0 1 6 .(b) J = I/A = 2.42 1 0 3 A /m 22.(a) J = I/A = 0.318 A/m 2 ;(b) J = nev, so n = J/ev = 3.97 1 0 11 m 33.(a) J = I/A = nev, so v = I/Aev = 1.07 1 0 5 m /s;4.(a) J = I/A = 6.37 x 10 6 A /m
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER26E xercises1. (a) C = 0 A/d = 50 pF; (b) Q = CV = 600 pC2.(a) C/L = 2 0 /ln(b/a) = 24.1 pF; (b) Q = CV = 1.45 nC3.(a) A = Cd/ 0 = 5 4.2 cm 2 ;(b) V = W/C = 167 V;(c) E = V/d = 8.33 1 05V /m4.(a) V = Ed = 24 V; (b) C = Q/V = 2.5 nF(c)
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER25E xercises1.(a) qV = 1.87 1 0 2 8 e V; (b) 5 1 0 7 s = 1 .58 y2.( a) (80)(3600) = 2.88 1 0 5 C ; (b) qV = 3.46 1 0 6 J3.W e x t = q (V f V i ), thus 4 1 0 7 ( 5 nC) (20 Vi).Find V i = 6 0 V4.(a) V B V A = E s = (180k)(10 1 k) = +18 V(
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER24E xercises1.2.3. = E Acos60 = 1 0.2 N.m 2 /C = E Acos53 = 0 .867 N.m 2 /CProjected area is R 2 , so = R 2 E4. = E A = (70 i + 9 0 k N /C) (1441 1 0 4 k m 2 ) = 1.30 N.m 2 /C5. = ( q 1 + q 2 )/ 0 = 2.26 1 0 5 N .m 2 / C (inward)6. Q = 0
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER23E xercises1.Use mg = eE : (a) 5 .58 1 0 11 N /C; (b) 1.02 1 0 7 N /C2.(a) F = eE = 1.92 1 0 1 7 N ; (b) a = F/m = 1.15 1 0 1 0 m /s 23.(a) E = F/q 1 = 2 500 i N /C ; (b) F = q 2 E = 1.6 1 0 5 i N4.(a) 4/d 2 = 9 /(1 + d) 2 , thus d = 2m,
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER22E xercises1.(a) F = 90(6/16 10/4) i = 191 i N(b) F = ( 9 10 9 )[10/4 15/36](108) i = 188 i N ;2.(a) 67.5 i 8 0 j N;(b) F x = F 32 cos F 34 ; F y = F 32 sin .F = 84.8 i + 13 j N3.(a) F x = 0 , F y = F 32 sin60o, so F = 208 j N ;(b) F x
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER21E xercises1.(a) Q H = 4 W = 800 J; (b) Q C = Q H W = 6 00 J2.W = Q H Q C = 2 50 J, P = 250/0.4 = 625 W3.(a) P = W/T =500 W; (b) COP = Q C /W = 100/25 = 44.(a) W = Q C /CPO = 80/3.5 = 22.9 J; (b) Q H = 1 02.9 J5.Q H = 4 W = 40 kWh6.d
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER20E xercises1.v r m s = ( 3RT/M) 1 / 2 , where the unit of M is kg/mol.(a) 1350 m/s; (b) 604 m/s; (c) 181 m/s2.v r m s = ( 3kT/m) 1 / 2 : ( a) 12.0 km/s ; (b) 780 m/s3.(a) K a v = 3 kT/2 = 4.14 1 0 1 6 J ;(b) 7.04 1 0 5 m /sT = Mv 2 /3R
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER19E xercises1.(4186)(0.4535)(5/9) = 1055 J2.Q = mcT, so c = 1070 J/kg3.[(0.090)(385)+(0.5)(4190)](T15) +(0.08)(450)(T 180) = 0.T hus T = 17.7 C4.m b c b (T f 2 10)+ (m 1 c 1 + m a c a )(T f 2 0) = 0.F ind c 1 = 1 680 J/kg5.(0.5)(450)(
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER18E x ercises1.(a) 21.1 C; (b) 90.6 C ; (c) 37.0 C2.(a) 621 F; (b) 423 F; (c) 113 F3.40 F = 40 C4.(a) 33.3 C;5.273x9/5 = 491 R6.Find a = 8.62 and b = 207. ( a) 31.0 ; ( b) 43.0 C7.N/V = P/kT = 2.68 1 0 2 5 m 38.Mass of n moles is
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER17E xercises1. = v /f = 3.4 mm2. = v /f = 9.7 mm3. = ( 1500 m/s)/(4 10 6 H z) = 0.375 mm4.D (1/340 1/1500) = 3.2 s, thus D = 1.41 km5.(a) v = (B/ ) 1 / 2 = 1 .43 km/s ; (b) = v /f = 1.43 m6.v = (B/ ) 1 / 2 : ( a) 314 m/s; (b) 972 m/s
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER16E xercises1. = c /f : (a) 188 m to 546 m; (b) 2.78 m to 3.41 m2. = 1 0 /9 RAD/S, At the rim v = r = /6 m/s.f = v/ = ( /6 m/s) (1.2 1 0 3 m) = 436 Hz.3.(a)( b)(c)(d) = 4 cm, thus f = v/ = 1 0 Hz; = ( x/ ) = 2 = 5 /4 ;T = 1/10 s, t =
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER15E xercises1.cos ( + 5 /3), sin( + /6)2.(a) (20 t + /4) = /2, thus t = 1/80 s(b) v = A cos( t + ). Need (20 t + /4) = 2 ,s o t = 7/80 s(c) a = 2 A sin( t + ), Need (20 t + /4) = 3 /2,s o t = 5/80 s3.(a) k = F / x = 1.47 1 0 5 M /m;(b)
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER14E xercises1.(a) m = (0.7v)(0.8) + (0.3V)(1) = 0.86V, thus = 0 .86 g/cm 3(b) V = (0.7m)/0.8 + (0.3m)/1. Then = m /V = 0.851 g/cm 32.V = (100 g)(1 g/cm 3 ) =100 cm 3 . Mass of liquid = 115 g,t hus = 115/100 = 1.15 g/cm 3 .3.(a) = m /v wh
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER13E xercises1. (a) a = Gm/r 2 = 6 .67 1 0 9 m /s 2(b) E i = Gm 2 /1, E f = m v 2 G m 2 /(0.5) 2 .E i = E f l eads to v = 8.17 1 0 5 m /s2.F = GmM/r 2 .(a) 2.0 1 0 20 N ;( b) 4.42 1 0 20 N3.F = GmM/r 2 .(a) 2.33 1 0 3 N ;(b) 4.19 10 1 N
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER12E xercises( 3 i 2 j ( 6 j = 18 k k g m 2 /s :))( 2 i + 3 j ( 1.5 i 2 .6 j = 9.70 k k g m 2 /s))( 3 i + j ( 5.14 i + 6 .13 j = 23.5 k k g m 2 /s;))( 4 i 2 j ( 7.5 i ) = 1 5 k k g m 2 /s) 0.2 k k g m 2 /s1.l1l2l3l4L2.(2 i 3 j)
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER11E xercises1.33 1/3 rpm = 3.49 rd/s.( a) = 1.75 rad/s 2 ; ( 1.16)(b) 1 = 1 /2 t 2 = 3 .49 rad, 2 = 3 3.49 rad , = 2 .22 rev.(c) 2 = 9 .08 rad, t 2 = 2 .6 s, t = 4.5 s;(d) a r = 2 r = 0.46 m/s 2 ; a t = r = 0.26 m/s 2 .(e) a r = 1 .83 m/s
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER10E xercises1.(a) x C M = 3 5(0.13 nm)/36 = 0.126 nm from H;(b) x C M = ( 0.2 nm)(cos 52.5)/18 = 6.76 pm from 0 along thel ine of symmetry.2.x C M = ( 4 9 +15)/10 = 0.2 m;y C M = ( 6 + 12 5)/10 = 1.3 m3.x C M = [ 30(40) + 20(120) + 10(20
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER9E xercises1.p = 700 kg m/s. (a) v = p/m = 3.5 1 0 4 m /s ; (b) 0.47 m/s2.(a) p = 3 1 0 5 k g m/s, so v = 250 m/s;(b) K = 4.5 1 0 4 J , so v = 86.6 m/s3.(a) K = p 2 /2m, thus K B /K R = m R / m B = 3 000;(b) p = (2mK) 1 / 2 , so p B /p R
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER8E xercises1.1/2(m 1 + m 2 ) v 2 m 1 g h + m 2 g h = 0 . T hus, v = 1.83 m/s2.1/2 (m 1 + m 2 ) v 2 m 1 g h = 0 , so v = 1.71 m/s3. 1/2 (m 1 + m 2 ) v 2 m 2 g d s in + m 1 g d s in = 0 , so v = 1.18m /s4.U = mg h = 2 .97 1 0 5 J . One gram
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER7E xercises1.W = Fs cos = 2 4 J2.W = ( 2 i 3 j + k ) (2 i 2 j 4 k ) = 6 J3.40 runs of 10 m = 400 m, thus W = (40N) ( 400 m) = 16 kJ.4.(a) W P = F s = 240 J;(b) W g = mg y = 147 J;(c) W f = f s = 66 J5.W = f s = ( N) (12 2 r) = (8 N) (
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER6E xercises1. ( a) From v 2 = v 0 2 + 2 ax, with a = f/m, we find f = 0.135 N.(b) f = mg, so = 0.1532. ( a) f = mg/2 = ma. Thus, a = g/2 = 3.92 m/s 2 ;(b) A ll four wheels contribute, so f = mg,a = g = 7.84 m/s 23.(a) 5g sin T (5g c os ) =
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER5E xercises1. F x = T 1 c os 40 T 2 c os 60 = 0 F y = T 1 s in 40 + T 2 s in 60 7g = 0Find T 1 = 3 4.8 N ; T 2 = 5 3.4 N.2. F x = T 1 c os 30 T 2 = 0 F y = T 1 s in 30 3g = 0T 1 = 5 8.8 N, T 2 = 5 0.9 N;3. F x = F T s in 37 = 0; F y = T c
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER4E xercises1.(a) v = ( 6t 2) i 3 t 2 j = 1 0 i 1 2 j m / s ;(b) a = 6 i 6 tj = 6 i 2 4 j m / s 2 ,(c) a a v = 6 i 12 j m / s 2 .2.(a) 0.5 i 1 .5 j + 2 k m / s ;(b) v 1 = v 2 a t = 4 0 i 1 0 j 2 k m / s3.(a) v a v = 4 i + 7 j m / s ;(b)
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER3E xercises1. 1 0.1 m / s2. ( a) 24 km / h , 1 8.7 km / h ; ( b) 1.75 h3. ( a) x = 320 km; 3.2 h, thus 0.8 h = 48 min.4. (a) x = 720 m + 1920 m = 2640 km,s o v =2640 m / 1 80 s = 14.7 m / s ;(b) x = 720m 1920m = 1200 m, so v = 6.67 m / s5.
National Chiao Tung University - EE - EE
CHAPTER2E xercises1. (a) 4.1 m along the +x axis ; ( b) 3.2 m at 70 to the +x axis2. (a) 3.5 m at 8.2 below the x axis ;(b) 5.8 m at 52.5 a bove the x axis3. (a) 3 m at 20 below the = +x axis ;( b) 2 m along the +y axis4. D = C A B = 3 .85 m at 10
National Chiao Tung University - EE - EE
TABLEC HAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTERCHAPTER
National Chiao Tung University - EE - EE
EE 203000 Linear AlgebraHomework #6(Due January 13, 2010 BEFORE noon to TA in Rm 606)Note: Detailed derivations are required to obtain a full score for each problem. (Total 120%)1. (10%) Prove Theorem 6.1(e) and use this result to show that, if x, z =
National Chiao Tung University - EE - EE
EE 203000 Linear AlgebraHomework #5(Due December 25, 2009 BEFORE class)Note: Detailed derivations are required to obtain a full score for each problem. (Total 110%)1. (6%+6%) Problem 2(f) and Problem 3(d) of Section 5.1.2. (6%+4%+6%+6%) Let T be a li
National Chiao Tung University - EE - EE
Linear AlgebraHomework #4 Solution1.F irst we want to show that det for any elementary matrix E.If E is of type 1, interchanging any row (column) of identity matrix I2, then1 11 0 0 11 0 1 00 1 0 10 1 1 1 1 1 1 1 0 0 1 1 0 0 1 0 0Hence we
National Chiao Tung University - EE - EE
EE 203000 Linear AlgebraHomework #4(Due December 4, 2009 BEFORE class)Note: Detailed derivations are required to obtain a full score for each problem. (Total 50%)1. (14%) Let : M22 (F ) F be a function with the following three properties.(i) is a lin
National Chiao Tung University - EE - EE
National Chiao Tung University - EE - EE
EE 203000 Linear AlgebraHomework #3(Due November 27, 2009 BEFORE class)Note: Detailed derivations are required to obtain a full score for each problem. (Total 112%)1. (6%+6%) Problem 17 of Section 2.4. [Problem 10 of HW#2]2. (8%) Let T be the linear
National Chiao Tung University - EE - EE
"=> '.I. (~)Q ~ v + W Sf., Cfl v+ vJ iS ~ s\,(b~pac.e,;I ~ l: W , ~ + ~f: V -tLA)8lAeh th ~t ~+ ~-=Q'~ ~ ~-\1'.' W 1S ex SL.tbspo.c.e. , 'i ~- (-~l)"G=;" ': Wi:LA)SLtbspo.~ . v ~ W t~Y\(-\.) :. 0 C v+ W C\>-'d- ~ WIS cfw_A~ '!.-t-Le.