Choang chan thuong - CHOÁNG CH N THƯƠNG (TRAUMATIC...

Info iconThis preview shows page 1. Sign up to view the full content.

View Full Document Right Arrow Icon
This is the end of the preview. Sign up to access the rest of the document.

Unformatted text preview: CHOÁNG CH N THƯƠNG (TRAUMATIC SHOCK) 1. ð nh nghĩa: R i lo n vi tu n hoàn cơ th làm thay ñ i các d u hi u sinh t n và cơ quan sinh t n x y ra sau ch n thương do thi u oxy mô, giai ño n cu i s gây t n thương trên các cơ quan sinh t n. Bi u hi n gi m th tích máu g m: _ Nh p tim nhanh; _ Gi m cung lư ng tim; _ Ap l c tĩnh m ch trung ương th p, _ Kháng l c tu n hoàn ngo i biên tăng, thay ñ i P/ BP 2. Nguyên nhân: Shock ch n thương so nhi u y u t : do m t mu, shock do tim, do th n kinh( t y s ng) - M t máu, m t d ch (gi m th tích tu n hoàn) - ðau ñ n (do t n thương mô m m, xương g y) - Cơ th m t nhi t môi trư ng ư t, l nh. tr con chi m 8%- 9% tr ng lư ng cơ 3. Phân lo i: Ngư i l n mu chi m 7% tr ng lư ng cơ th ( 70kg kh ang 5 lít), th .(80ml/kg) Tuỳ theo m c ñ máu m t và các r i lo n ñi kèm, ngư i ta chia làm 4 ñ : ð I: Lư ng máu m t #750ml, kh ang 15% mu huy t áp bình thư ng, m ch nhanh nhưng <100 l/p, lư ng nư c ti u bình thư ng 40ml/g, nh p nháy ñ u móng tay h ng nhanh <2 giây. ð II: Lư ng máu m t 800ml – 1500ml kh ang 15% - 30% th tích máu cơ th , huy t áp t i ña gi m nh , m ch 100 ñ n 110 l/p, lư ng nư c ti u 20 – 30 ml /h, th nhanh, thu h p kho ng cách gi a p l c trương và thu nh p nháy ñ u ngón tay hơi kéo dài, niêm h ng nh t, toát m hôi. ð III: Lư ng máu m t 1 L500ml ñ n 2000ml, 30- 40% mu huy t áp t t và k p, m ch 120 l/phút nhanh nh , lư ng nư c ti u gi m dư i 20ml/giơ, nh p nháy ñ u ngón tay kéo dài, niêm nh t nh t, da xanh l nh, ñ u chi tím, toát m hôi l nh, có thay ñ i v tâm th n lơ mơ mê s ng ho c nói nh m. ð IV: Lư ng máu m t >2L, huy t áp t t có th không ño ñư c, m ch nhanh nh khó b t, th 30-40 l/phút, da niêm xanh nh t l nh các ñ u chi, b nh nhân lơ mơ có th hôn mê. 4. Tiên lư ng s lư ng máu m t: Gãy xương ñùi kín: Có th m t t 500ml ñ n 750ml máu Gãy m t bên vòng ch u: m t 1L- 1L500ml Gãy c 2 bên vòng xương ch u: m t >2L 5. D u hi u lâm sàng: D u toàn thân: B nh nhân l ñ m t mõi ho c nói nh m, m t khác lo l ng v t vã hoãng s , niêm m c m t nh t nh t, ñ u ngón tay chân l nh tím, Ngư i toát m hôi l nh. * D u nh p nháy kéo dài >2giây. * Huy t áp giai ño n s m có th bình thư ng, mu n hơn huy t áp s b k p. VD: 100/80mmHg. Mu n hơn n a huy t áp s t t ho c không ño ñư c. * M ch thư ng bi u hi n s m ngay c khi huy t áp chưa t t, nhanh >90 l/p n u m ch >120 l/p là ch n ñoán ch c ch n gi m th tích máu tu n hoàn. ( M t d u hi u báo s m v shock ch n thương là l nh vùng da trên xương bánh chè.) * Nư c ti u tuỳ theo giai ño n s gi m ho c thi u ni u n u choáng n ng. * Áp l c tĩnh m ch trung ương (CVP) th p <8cmH2O 6. Các xét nghi m c n lâm sàng c n làm: -Công th c máu toàn ph n (CBC) -Hct -Máu ñông: PT, PTT, ñ m ti u c u. - Nhóm máu, ph n ng chéo. -ði n gi i ñ -BUN, CREATINE, AMYLASE -N ng ñ th m th u -Khí ñ ng m ch -Nư c ti u:s lư ng, phân tích ñ c t -Ch p X-quang C t s ng c Ch p khung ch u th ng N u bn mê, ch p thêm c t s ng ng c 7. ðI U TR -B o ñ m thông khí t t, cho th Oxy Cho oxy Cho oxy 100% ( 6 h m i ng ñ c) ng mũi 1-6 l/phút, ñ t 25- 45% n ng ñ oxy mask ñơn gi n cĩ l bn dng khí t nhin c n 5 l/ph ñ làm ñ y mask, c n 8- 10l/ph ñ ñ t n ng ñ 40-60%. Venturi mask gip chuy n oxy ñ n t t hơn. Mask khơng th l i cĩ vale m t chi u do ñó giúp cho hơ h p hi u qu hơn, c n kín hơi oxygen ch y 10-15l/ph. Cĩ th ñ t n ng ñ 100%. Khơng khí h tr , khơng khí b ng mask ti cĩ vale. ð t ng n i khí qu n. Khơng khí p l c dương. -ðo ñ b o hoà Oxy (SaO2) pulse oxymetry -B o ñ m tu n hoàn: ít nh t 2 ñư ng truy n tĩnh m ch chi trên dùng kim 14-16 -Có th dùng thêm ñư ng truy n tĩnh m ch ñùi. Các ñư ng truy n c p c u nên thay sau 24hr khi bn ñã n ñ nh D ch truy n: Tuỳ theo m c ñ máu m t, ñ I, II ch c n truy n dung d ch ñi n gi i (NaCl 9%o, Lactat Ringer) ð III, IV dùng d ch ñi n gi i và máu. Th c t lâm sàng n u sau khi truy n 1500ml-2000ml dung d ch ñi n gi i mà huy t áp v n còn th p thì có ch ñ nh c n truy n máu. Máu và các d ch thay th máu: 1. Plasma 2. Máu toàn ph n ch dng 42 ngy cung c p h ng c u v 10- 20 % plasma 3. Máu ñông l nh ít ph n ng dng cho cc mu hi m do d tr lu 4. H ng c u r a khơng cĩ plasma , b ch c u , ti u c u. gi m h y hc (H ng c u l ng) 5. Ti u c u 6. Huy t thanh tươi cung c p yt dơng mu 7. Cryoprecipitate trích ra t huy t tương tươi cung c p fibrinogen, (vWF)von willebrand factor, Albumin, Immunoglobulin, antithrombinIII N u Hct >35% ch truy n d ch ñi n gi i,N u Hct <25% nên dùng máu toàn ph n. N u dùng trên 10 UI máu c n cho: 2 ng Calcium Clorua, truy n ti u c u 1UI, 1UI plasma tươi. Thu c v n m ch: Trong trư ng h p bù ñ máu mà b nh nhân v n tr y tu n hoàn thì c n vai trò c a các ch t v n m ch DOPAMIN DOBUTAMIN , ñ duy trì huy t áp giúp cơ th h i ph c d n các cơ quan sinh t n… Gi m ñau: * C ñ nh xương gãy, ch ng ñau, tê ho c phong b gãy. * Thu c gi m ñau: n u không có ch n thương ñ u thì nên dùng Morphine ho c d n xu t Morphine cho b ng ñu ng IV. Ch ng mhi m trng: N u có v t thương c n c m máu * Chích SAT,VAT n u không có ti n s ch ng ng a. * Kháng sinh ph r ng, thư ng dùng Cephalosporine th h 2. VD: Kefzol IV. Gi m cơ th Corticoid : Hydrocortisone , Prednisolone vai trò không r ràng trong ñi u tr choáng ch n thương , vài nghiên c u cho r ng corticoid giúp h n ch các cơ quan t n thương . 8. ðánh giá và theo dõi k t qu ñi u tr bn choáng ch n thương: - M ch ,bt <90 l/p - Huy t áp - Lư ng nư c ti u, bình thư ng 30-40ml/g, tr con 1ml/kg/h - Tâm th n th n kinh - Nh p nháy ñ u ngón tay(Capillary blanch test) bt < 2gi - Hô h p : bình thương 14-20 l/p Beck’s sign : t t h/p, d n tm c , ti ng tim xa xăm nghĩ ñ n chn p tim Chú ý: duy trì Hct trong ñi u tr bn choáng ít nh t là # 25-30% ...
View Full Document

Ask a homework question - tutors are online